Đại Phẩm › VIII. Chương y phục · Tỳ khưu Indacanda
4. CHỮA BỆNH CHO NHÀ ĐẠI PHÚ Ở THÀNH RĀJAGAHA
132. Vào lúc bấy giờ, có nhà đại phú ở thành Rājagaha bị bệnh đau đầu đã được bảy năm. Nhiều thầy thuốc vô cùng nổi danh và tiếng tăm lừng lẫy đã đi đến và chữa trị dài ngày vẫn không đủ khả năng làm lành bệnh; họ đã nhận lãnh nhiều vàng rồi ra đi. Hơn nữa, ông ta đã bị các thầy thuốc từ chối. Một số thầy thuốc đã nói như vầy: “Trong năm ngày nữa, người gia chủ đại phú này sẽ chết.” Một số thầy thuốc khác đã nói như vầy: “Trong bảy ngày nữa, người gia chủ đại phú này sẽ chết.” Khi ấy, vị thị trưởng thành Rājagaha đã khởi ý điều này: “Người gia chủ đại phú này có nhiều cống hiến cho đức vua và cho thị trấn nữa. Tuy nhiên, ông ta đã bị các thầy thuốc từ chối. Một số thầy thuốc đã nói như vầy: ‘Trong năm ngày nữa, người gia chủ đại phú này sẽ chết.’ Một số thầy thuốc khác đã nói như vầy: ‘Trong bảy ngày nữa, người gia chủ đại phú này sẽ chết.’ Và Jīvaka này là thầy thuốc của đức vua, trẻ tuổi, và giỏi giang, hay là chúng ta nên cầu xin đức vua phái thầy thuốc Jīvaka điều trị cho người gia chủ đại phú vậy?” Sau đó, viên thị trưởng thành Rājagaha đã đi đến gặp đức vua Seniya Bimbisāra xứ Magadha, sau khi đến đã nói với đức vua Seniya Bimbisāra xứ Magadha điều này:
- Tâu bệ hạ, người gia chủ đại phú này có nhiều cống hiến cho đức vua và cho thị trấn nữa. Tuy nhiên, ông ta đã bị các thầy thuốc từ chối. Một số thầy thuốc đã nói như vầy: “Trong năm ngày nữa, người gia chủ đại phú này sẽ chết.” Một số thầy thuốc khác đã nói như vầy: “Trong bảy ngày nữa, người gia chủ đại phú này sẽ chết.” Tâu bệ hạ, tốt đẹp thay xin bệ hạ hãy ra lệnh cho thầy thuốc Jīvaka điều trị cho người gia chủ đại phú.
Khi ấy, đức vua Seniya Bimbisāra xứ Magadha đã ra lệnh cho Jīvaka Komārabhacca rằng:
- Này khanh Jīvaka, hãy đi và điều trị cho người gia chủ đại phú.
- Tâu bệ hạ, xin vâng.
Rồi Jīvaka Komārabhacca nghe theo lời đức vua Seniya Bimbisāra xứ Magadha đã đi đến gặp người gia chủ đại phú, sau khi đến đã xem xét sự biến đổi ở sắc mặt của người gia chủ đại phú rồi đã nói với người gia chủ đại phú điều này:
- Này gia chủ, nếu tôi chữa ông khỏi bệnh ấy, tôi sẽ được công cán gì đây?
- Thưa thầy, tất cả tài sản sẽ là của thầy và tôi sẽ là đầy tớ của thầy.
- Này gia chủ, ông có thể nằm một bên hông trong bảy tháng không?
- Thưa thầy, tôi có thể nằm một bên hông trong bảy tháng.
- Này gia chủ, ông có thể nằm bên hông kia trong bảy tháng không?
- Thưa thầy, tôi có thể nằm bên hông kia trong bảy tháng.
- Này gia chủ, ông có thể nằm ngửa trong bảy tháng không?
- Thưa thầy, tôi có thể nằm ngửa trong bảy tháng.
Sau đó, Jīvaka Komārabhacca đã bảo người gia chủ đại phú nằm xuống trên giường, sau khi buộc chặt ở trên giường rồi đã cắt làn da đầu, tách đôi vết mổ, rồi lôi ra hai con sâu đưa cho mọi người thấy (nói rằng):
- Hãy xem hai con sâu một nhỏ một lớn này. Các vị thầy nào đã nói như vầy: “Trong năm ngày nữa, người gia chủ đại phú này sẽ chết,” các vị ấy đã thấy con sâu lớn này trong năm ngày nữa sẽ xâm nhập bộ não của người gia chủ đại phú; do sự xâm nhập vào bộ não mà người gia chủ đại phú sẽ phải chết. Các vị thầy ấy đã nhìn thấy đúng. Còn các vị thầy nào đã nói như vầy: “Trong bảy ngày nữa, người gia chủ đại phú này sẽ chết,” các vị ấy đã thấy con sâu nhỏ này trong bảy ngày nữa sẽ xâm nhập bộ não của người gia chủ đại phú; do sự xâm nhập vào bộ não mà người gia chủ đại phú sẽ phải chết. Các vị thầy ấy đã nhìn thấy đúng.
Rồi Jīvaka Komārabhacca đã khép lại vết mổ, khâu lại đường cắt ở đầu, và bôi thuốc mỡ vào.
Sau đó, khi trải qua bảy ngày người gia chủ đại phú đã nói với Jīvaka Komārabhacca điều này:
- Thưa thầy, tôi không thể nằm một bên hông trong bảy tháng.
- Này gia chủ, không phải ông đã cam đoan với tôi rằng: “Thưa thầy, tôi có thể nằm một bên hông trong bảy tháng” hay sao?
- Thưa thầy, đúng vậy. Tôi đã cam đoan, nhưng mà tôi sẽ chết mất. Tôi không thể nằm một bên hông trong bảy tháng.
- Này gia chủ, như thế thì ngươi hãy nằm bên hông kia trong bảy tháng.
Sau đó, khi trải qua bảy ngày người gia chủ đại phú đã nói với Jīvaka Komārabhacca điều này:
- Thưa thầy, tôi không thể nằm bên hông kia trong bảy tháng.
- Này gia chủ, không phải ông đã cam đoan với tôi rằng: “Thưa thầy, tôi có thể nằm bên hông kia trong bảy tháng” hay sao?
- Thưa thầy, đúng vậy. Tôi đã cam đoan, nhưng mà tôi sẽ chết mất. Tôi không thể nằm bên hông kia trong bảy tháng.
- Này gia chủ, như thế thì ngươi hãy nằm ngửa trong bảy tháng.
Sau đó, khi trải qua bảy ngày người gia chủ đại phú đã nói với Jīvaka Komārabhacca điều này:
- Thưa thầy, tôi không thể nằm ngửa trong bảy tháng.
- Này gia chủ, không phải ông đã cam đoan với tôi rằng: “Thưa thầy, tôi có thể nằm ngửa trong bảy tháng” hay sao?
- Thưa thầy, đúng vậy. Tôi đã cam đoan, nhưng mà tôi sẽ chết. Tôi không thể nằm ngửa trong bảy tháng.
- Này gia chủ, nếu tôi không nói nhiều lên như thế thì ông không thể nằm xuống được như vầy. Hơn nữa, tôi đã tính trước và biết rằng: “Trong ba lần bảy ngày, người gia chủ đại phú sẽ khỏi bệnh.” Này gia chủ, hãy đứng dậy, ông đã khỏi bệnh. Ông hãy xem coi “Công cán của tôi là cái gì?”
- Thưa thầy, tất cả tài sản hãy là của thầy và tôi sẽ là đầy tớ của thầy.
- Này gia chủ, thôi đi. Ông chớ có cho tôi tất cả tài sản và chớ có là đầy tớ của tôi. Hãy trao cho đức vua một trăm ngàn và tôi một trăm ngàn.
Sau đó, người gia chủ đại phú được khỏi bệnh đã trao cho đức vua một trăm ngàn và Jīvaka Komārabhacca một trăm ngàn.