Đại Phẩm › V. Chương da thú · Tỳ khưu Indacanda

1. CÂU CHUYỆN VỀ THANH NIÊN SOṆA KOḶIVISA, CÂU CHUYỆN VỀ TRƯỞNG LÃO SĀGATA

Kính lễ đức Thế Tôn, bậc A‑la‑hán, đấng Chánh Biến Tri!

1. Lúc bấy giờ, đức Phật Thế Tôn ngự tại thành Vương Xá trên núi Linh Thứu. Vào lúc bấy giờ, đức vua Seniya Bình Sa Vương xứ Ma Kiệt Đà cai trị vương quốc bằng quyền thống lãnh tối cao trong tám mươi ngàn ngôi làng. Vào lúc bấy giờ, ở trong xứ Campā, con trai nhà đại phú tên Soṇa Koḷivisa là người (có vóc dáng) mảnh mai. Ở các lòng hai bàn chân của vị đó có lông mọc.

Khi ấy, đức vua Seniya Bimbisāra xứ Magadha sau khi cho triệu tập tám mươi ngàn người trưởng làng ấy lại vì công việc cần làm nào đó rồi đã sai sứ giả đi đến gặp Soṇa Koḷivisa (nói rằng):

- Soṇa hãy đến. Trẫm muốn Soṇa đến.

Khi ấy, cha mẹ của Soṇa Koḷivisa đã nói với Soṇa Koḷivisa điều này:

- Này Soṇa yêu quý, đức vua muốn xem hai bàn chân của con. Này Soṇa yêu quý, con chớ có duỗi thẳng hai bàn chân về hướng đức vua, con hãy ngồi kiết già phía trước đức vua, đức vua sẽ thấy được hai bàn chân của con trong tư thế ngồi.

Rồi họ đã đưa Soṇa Koḷivisa đi bằng kiệu. Sau đó, Soṇa Koḷivisa đã đi đến gặp đức vua Seniya Bimbisāra xứ Magadha, sau khi đến đã cung kính chào đức vua Seniya Bimbisāra xứ Magadha rồi đã ngồi kiết già phía trước đức vua. Khi ấy, đức vua Seniya Bimbisāra xứ Magadha đã nhìn thấy lông mọc ở các lòng hai bàn chân của Soṇa Koḷivisa. Sau đó, đức vua Seniya Bimbisāra xứ Magadha đã giảng giải về các điều lợi ích trong thời hiện tại đến tám mươi ngàn người trưởng làng ấy rồi khuyến khích rằng:

- Này các khanh, ở đây các khanh đã được ta giảng giải về các điều lợi ích trong thời hiện tại. Giờ hãy đi và ngồi quanh đức Thế Tôn, ngài sẽ giảng giải cho chúng ta về các điều lợi ích trong thời vị lai.

Sau đó, tám mươi ngàn người trưởng làng ấy đã đi đến núi Gijjhakūṭa.

Vào lúc bấy giờ, đại đức Sāgata là thị giả của đức Thế Tôn. Khi ấy, tám mươi ngàn người trưởng làng ấy đã đi đến gặp đại đức Sāgata, sau khi đến đã nói với đại đức Sāgata điều này:

- Thưa ngài, tám mươi ngàn người trưởng làng này đi đến đây để diện kiến đức Thế Tôn. Thưa ngài, tốt đẹp thay nếu chúng tôi có thể diện kiến đức Thế Tôn.

- Này quý vị, nếu vậy thì các vị hãy ở ngay tại đây trong chốc lát chờ tôi báo cho đức Thế Tôn biết.

Sau đó, đại đức Sāgata đã biến mất ở nơi bậc cấp trước tám mươi ngàn người trưởng làng ấy đang chăm chú nhìn rồi đã hiện ra ở trước đức Thế Tôn và đã nói với đức Thế Tôn điều này:

- Bạch ngài, tám mươi ngàn người trưởng làng này đi đến đây để diện kiến đức Thế Tôn. Bạch ngài, giờ đây xin đức Thế Tôn hãy suy nghĩ về thời điểm của việc ấy.

- Này Sāgata, nếu vậy thì ngươi hãy sắp đặt chỗ ngồi ở nơi có bóng râm của trú xá.

- Bạch ngài, xin vâng.

Đại đức Sāgata nghe theo đức Thế Tôn đã cầm lấy chiếc ghế rồi biến mất ở trước đức Thế Tôn và hiện ra ở bậc cấp trước tám mươi ngàn người trưởng làng đang chăm chú nhìn, rồi đã sắp đặt chỗ ngồi ở nơi có bóng râm của trú xá. Sau đó, đức Thế Tôn đã từ trú xá đi ra và ngồi xuống trên chỗ ngồi đã được sắp đặt ở nơi có bóng râm của trú xá. Khi ấy, tám mươi ngàn người trưởng làng ấy đã đi đến gặp đức Thế Tôn, sau khi đến đã đảnh lễ đức Thế Tôn rồi ngồi xuống ở một bên. Sau đó, tám mươi ngàn người trưởng làng ấy chỉ hướng tâm đến chính đại đức Sāgata, còn đức Thế Tôn thì không được như thế. Khi ấy, đức Thế Tôn đã dùng tâm biết được ý nghĩ suy tầm của tám mươi ngàn người trưởng làng ấy nên đã bảo đại đức Sāgata rằng:

- Này Sāgata, nếu vậy thì ngươi hãy phô bày sự diệu kỳ của thần thông là pháp thượng nhân với nhiều hình thức hơn nữa.

- Bạch ngài, xin vâng.

Rồi đại đức Sāgata nghe theo đức Thế Tôn đã bay lên không trung, đi qua lại ở khoảng không trên bầu trời, rồi đứng lại, ngồi xuống, nằm xuống, phun khói, phát sáng, rồi biến mất. Sau đó, khi đã phô bày sự diệu kỳ của thần thông là pháp thượng nhân bằng nhiều hình thức ở khoảng không trên bầu trời, đại đức Sāgata đã đê đầu ở hai bàn chân của đức Thế Tôn rồi nói với đức Thế Tôn điều này:

- Bạch ngài, đức Thế Tôn là bậc đạo sư của tôi, tôi là người đệ tử. Bạch ngài, đức Thế Tôn là bậc đạo sư của tôi, tôi là người đệ tử.

Khi ấy, tám mươi ngàn người trưởng làng ấy (nghĩ rằng): “Thật kỳ diệu thay! Thật phi thường thay! Bởi vì vị đệ tử còn có đại thần lực như thế này, đại oai lực như thế này, ắt hẳn vị đạo sư sẽ còn hơn thế nữa!” rồi đã hướng tâm đến chính đức Thế Tôn, còn đại đức Sāgata thì không được như thế.

Khi ấy, đức Thế Tôn sau khi dùng tâm biết được ý nghĩ suy tầm của tám mươi ngàn người trưởng làng ấy rồi đã thuyết Pháp theo thứ lớp. Tức là ngài đã giảng giải bài thuyết về bố thí, bài thuyết về giới cấm, bài thuyết về cõi trời, sự ô nhiễm hạ liệt tai hại của các dục, sự lợi ích của việc xuất ly. Khi đức Thế Tôn biết được tâm của những người ấy đã sẵn sàng, dễ uốn nắn, không còn chướng ngại, hướng thượng, tĩnh lặng, ngài đã phô bày Pháp thuyết giảng đã được chư Phật khai mở là: Khổ, Tập, Diệt, Đạo. Cũng giống như tấm vải sạch chưa bị vết nhơ có thể nhuộm màu một cách toàn vẹn; tương tợ như thế, ngay tại chỗ ngồi ấy Pháp nhãn không nhiễm bụi trần, không vết nhơ đã sanh khởi đến tám mươi ngàn người trưởng làng ấy: “Điều gì có bản tánh được sanh lên, toàn bộ điều ấy đều có bản tánh hoại diệt.”

Sau đó, khi đã thấy được Pháp, đã thành tựu được Pháp, đã hiểu được Pháp, đã thấm nhuần Pháp, hoài nghi đã không còn, sự lưỡng lự đã dứt hẳn, đã thành tựu niềm tin vào Giáo Pháp của bậc đạo sư, không còn cần sự trợ duyên của người khác, những người ấy đã nói với đức Thế Tôn điều này:

- Bạch ngài, thật là tuyệt vời! Bạch ngài, thật là tuyệt vời! Bạch ngài, giống như người có thể lật ngửa vật đã được úp lại, mở ra vật đã bị che kín, chỉ đường cho kẻ lạc lối, đem lại cây đèn dầu nơi bóng tối (nghĩ rằng): “Những ai có mắt sẽ thấy được các hình dáng;” tương tợ như thế, Pháp đã được đức Thế Tôn chỉ rõ bằng nhiều phương tiện. Bạch ngài, chúng con đây xin quy y đức Thế Tôn, Giáo Pháp, và Hội chúng tỳ khưu. Xin đức Thế Tôn chấp nhận chúng con là những nam cư sĩ đã được quy y kể từ hôm nay cho đến trọn đời.