Bộ Phân Tích › 5. Quyền Phân Tích · HT Tịnh Sự
Quyền Phân tích theo Vi Diệu Pháp
236. Hai mươi hai quyền là: Nhãn quyền, nhĩ quyền, tỷ quyền, thiệt quyền, thân quyền, ý quyền, nữ quyền, nam quyền, mạng quyền, lạc quyền, khổ quyền, hỷ quyền, ưu quyền, xả quyền, tín quyền, tấn quyền, niệm quyền, định quyền, tuệ quyền, tri vị tri quyền, tri dĩ tri quyền, tri cụ tri quyền.
237. Ở đây, nhãn quyền là thế nào?
Mắt nào là tinh chất nương bốn đại hiển... (trùng)... đó là làng bỏ trống. Đây gọi là nhãn quyền.
Ở đây, nhĩ quyền là thế nào?... (trùng)... tỷ quyền là thế nào?... (trùng)... thiệt quyền là thế nào?... (trùng)... thân quyền là thế nào?
Thân nào là tinh chất nương bốn đại hiển... (trùng)... đó là làng bỏ trống. Đây gọi là thân quyền.
Ở đây, ý quyền là thế nào?
Ý quyền phân theo một loại: ý quyền tương ưng xúc... (trùng)... ý quyền phân theo nhiều loại là như vậy. Đây gọi là ý quyền.
238. Ở đây, nữ quyền là thế nào?
Sắc nào của nữ, là nữ căn, tướng nữ, nết nữ, thái độ nữ, tánh hạnh nữ, trạng thái nữ. Đây gọi là nữ quyền.
Ở đây, nam quyền là thế nào?
Sắc nào của nam, nam căn, tướng nam, nết nam, thái độ nam, tánh hạnh nam, trạng thái nam. Đây gọi là nam quyền.
Ở đây, mạng quyền là thế nào?
Mạng quyền phân theo hai loại: có mạng quyền sắc, có mạng quyền phi sắc.
Ở đây, mạng quyền sắc là thế nào?
Sắc nào là thọ mạng, sự duy trì, sự nuôi sống, sự nuôi dưỡng, sự tiếp diễn, sự tồn tại, sự giữ gìn, sự sống còn, quyền sống còn của các pháp sắc kia. Đây gọi là mạng quyền sắc.
Ở đây, mạng quyền phi sắc là thế nào?
Cái chi là sự thọ mạng, sự duy trì, sự nuôi sống, sự nuôi dưỡng, sự tiếp diễn, sự tồn tại, sự giữ gìn, sự sống còn, quyền sống còn của các pháp phi sắc kia. Đây gọi là mạng quyền phi sắc.
239. Ở đây, lạc quyền là thế nào?
Cái chi là sự sảng khoái thuộc về thân, sự dễ chịu thuộc về thân, trạng thái cảm thọ sảng khoái dễ chịu sanh từ thân xúc, sự cảm giác sảng khoái dễ chịu sanh từ thân xúc. Đây gọi là lạc quyền.
Ở đây, khổ quyền là thế nào?
Cái chi là sự bất an thuộc về thân, sự khó chịu thuộc về thân, trạng thái cảm thọ bất an khó chịu sanh từ thân xúc, sự cảm giác bất an khó chịu sanh từ thân xúc. Đây gọi là khổ quyền.
Ở đây, hỷ quyền là thế nào?
Cái chi là sự sảng khoái thuộc về tâm, sự dễ chịu thuộc về tâm, trạng thái cảm thọ sảng khoái dễ chịu sanh từ tâm xúc, sự cảm giác sảng khoái dễ chịu sanh từ tâm xúc. Đây gọi là hỷ quyền.
Ở đây, ưu quyền là thế nào?
Cái chi là sự bất an thuộc về tâm, sự khó chịu thuộc về tâm, trạng thái cảm thọ bất an khó chịu sanh từ tâm xúc, sự cảm giác bất an khó chịu sanh từ tâm xúc. Đây gọi là ưu quyền.
Ở đây, xả quyền là thế nào?
Cái chi là sự không vui không buồn thuộc về tâm, trạng thái cảm thọ không khổ không lạc sanh từ tâm xúc, sự cảm giác không khổ không lạc sanh từ tâm xúc. Đây gọi là xả quyền.
240. Ở đây, tín quyền là thế nào?
Cái chi là sự tin tưởng, sự tin cậy, sự tín nhiệm, sự tịnh tín, tín là tín quyền, tín lực. Đây gọi là tín quyền.
Ở đây, tấn quyền là thế nào?
Cái chi thuộc về tâm là sự cố gắng, cần cố, ráng sức, chuyên cần, tinh cần, siêng năng, nỗ lực, dốc lòng, nghị lực, không nhủn chí, không bỏ qua nguyện vọng, không bỏ qua phận sự, phò trì trách nhiệm, tấn là tấn quyền, tấn lực, chánh tinh tấn. Đây gọi là tấn quyền.
Ở đây, niệm quyền là thế nào?
Cái chi là sự nhớ, sự tùy niệm, sự tưởng niệm, trạng thái ký ức, cách ghi nhận, sự không lơ đãng, sự không quên, niệm là niệm quyền, niệm lực, chánh niệm. Đây gọi là niệm quyền.
Ở đây, định quyền là thế nào?
Cái chi là sự đình trụ của tâm, sự vững trú, sự vững vàng, sự không tán loạn, sự không lao chao, tính cách tâm không xao xuyến, chỉ tịnh, định quyền, định lực, chánh định. Đây gọi là định quyền.
Ở đây, tuệ quyền là thế nào?
Cái chi là trí hiểu, hiểu rõ, lựa chọn, cân nhắc... (trùng)... vô si, trạch pháp, chánh kiến. Đây gọi là tuệ quyền.
241. Ở đây, tri vị tri quyền là thế nào?
Trí tuệ mà biết pháp chưa từng biết, thấy pháp chưa từng thấy, chứng đạt pháp chưa từng chứng đạt, hiểu pháp chưa từng hiểu, tác chứng pháp chưa từng tác chứng; cái chi là trí hiểu, hiểu rõ... (trùng)... vô si, trạch pháp, chánh kiến, trạch pháp giác chi, chi đạo, liên quan đạo. Đây gọi là tri vị tri quyền.
Ở đây, tri dĩ tri quyền là thế nào?
Trong sự tác chứng các pháp đã được hiểu, được thấy, được đạt, được thông, được chứng đắc, cái chi là trí hiểu, hiểu rõ... (trùng)... vô si, trạch pháp, chánh kiến, trạch pháp giác chi, chi đạo, liên quan đạo. Đây gọi là tri dĩ tri quyền.
Ở đây, tri cụ tri quyền là thế nào?
Đối với các pháp đã thấu triệt, chi là sự toàn tri, là trí hiểu, hiểu rõ... (trùng)... vô si, trạch pháp, chánh kiến, trạch pháp giác chi, chi đạo, liên quan đạo. Đây gọi là tri cụ tri quyền.
Dứt phân tích theo vi diệu pháp