Bộ Phân Tích › 18. Pháp Tâm Phân Tích · HT Tịnh Sự
PHẦN NGHIỆP SANH VÀ LƯỢNG TUỔI THỌ
1104. Nói rằng chư thiên: Có ba hạng chư thiên là giả định thiên, Hóa sanh thiên và Thanh tịnh thiên.
Hoàng đế, Hoàng Hậu, Hoàng tử gọi là giả định thiên; chư thiên thuộc cõi trên như kể từ chư thiên Tứ Đại Vương, gọi là Hóa sanh thiên; chư vị A‑la‑hán được gọi là Thanh tịnh thiên.
1105. Những người bố thí, trì giới, hạnh trai sẽ sanh về đâu?
Những người bố thí, trì giới, hạnh trai rồi thì có một số sanh kết hợp với vua chúa hào phú; một số sanh kết hợp với hạng Bà la môn hào phú; một số sanh kết hợp với hạng gia chủ hào phú; có một số sanh kết hợp với chư thiên Tứ Đại Vương; có một số sanh kết hợp với chư thiên Đạo Lợi; có một số sanh kết hợp với chư thiên Dạ Ma; có một số sanh kết hợp với chư thiên Đẩu Suất; có một số sanh kết hợp với chư thiên Hóa Lạc; có một số sanh kết hợp với chư thiên Tha Hóa Tự Tại.
1106. Số lượng tuổi thọ của nhân loại chừng bao nhiêu?
Chừng một trăm năm, hoặc ít hơn, hoặc nhiều hơn.
Lượng tuổi thọ của chư thiên Tứ Đại Vương chừng bao nhiêu?
Cứ năm mươi năm cõi người đó là một ngày đêm của chư thiên Tứ Đại Vương; ba mươi ngày đêm của chư thiên ấy là một tháng, mười hai tháng là một năm. Năm trăm năm cõi trời ấy là số lượng tuổi thọ của chư thiên Tứ Đại Vương. Tính theo nhân loại chừng bao nhiêu? Được chín triệu năm (9.000.000).
Lượng tuổi thọ của chư thiên Đạo Lợi chừng bao nhiêu?
Cứ một trăm năm cõi nhân loại, đó là một ngày đêm của chư thiên cõi Đạo Lợi; ba mươi ngày đêm ấy là một tháng, mười hai tháng ấy là một năm, một ngàn năm cõi Trời ấy là số lượng tuổi thọ của chư thiên Đạo Lợi. Tính theo nhân loại chừng bao nhiêu? Được ba mươi sáu triệu năm (36.000.000).
Lượng tuổi thọ của chư thiên Dạ Ma chừng bao nhiêu?
Cứ hai trăm năm cõi nhân loại, đó là một ngày đêm của chư thiên cõi Dạ Ma; ba mươi ngày đêm ấy là một tháng, mười hai tháng ấy là một năm, hai ngàn năm cõi Trời ấy là số lượng tuổi thọ của chư thiên cõi Dạ Ma. Tính theo nhân loại chừng bao nhiêu? Được một trăm bốn mươi bốn triệu năm (144.000.000).
Lượng tuổi thọ của chư thiên Đẩu Suất chừng bao nhiêu?
Cứ bốn trăm năm cõi nhân loại, đó là một ngày đêm của chư thiên cõi Đẩu Suất; ba mươi ngày đêm ấy là một tháng, mười hai tháng ấy là một năm, bốn ngàn năm cõi Trời ấy là số lượng tuổi thọ của chư thiên Đẩu Suất. Tính theo nhân loại chừng bao nhiêu? Được năm trăm bảy mươi sáu triệu năm (576.000.000).
Lượng tuổi thọ của chư thiên Hóa Lạc chừng bao nhiêu?
Cứ tám trăm năm cõi nhân loại, đó là một ngày đêm của chư thiên cõi Hóa Lạc; ba mươi ngày đêm ấy là một tháng, mười hai tháng ấy là một năm, tám ngàn năm cõi Trời ấy là số lượng tuổi thọ của chư thiên Hóa Lạc. Tính theo nhân loại chừng bao nhiêu? Được hai tỷ ba trăm lẻ bốn triệu năm (2.304.000.000).
Lượng tuổi thọ của chư thiên Tha Hóa Tự Tại chừng bao nhiêu?
Cứ một ngàn sáu trăm năm cõi nhân loại, đó là một ngày đêm của chư thiên cõi Tha Hóa Tự Tại; ba mươi ngày đêm ấy là một tháng, mười hai tháng ấy là một năm, mười sáu ngàn năm cõi Trời ấy là số lượng tuổi thọ của chư thiên Tha Hóa Tự Tại. Tính theo nhân loại được bao nhiêu? Được chín tỷ hai trăm mười sáu triệu năm (9.216.000.000).
Sáu dục giới thiên ấy
Sung mãn mọi dục lạc
Tuổi thọ của tất cả
Kể chung được bao nhiêu?
Được chừng mười hai tỷ
Hai trăm tám lăm triệu
Trình bày về niên kỷ.
1107. Hạng tu tiến Sơ thiền cấp hy thiểu sẽ sanh về đâu?
Hạng tu tiến Sơ thiền cấp hy thiểu sẽ sanh kết hợp với Phạm Chúng thiên
Lượng tuổi thọ của các hạng ấy chừng bao nhiêu?
Chừng phần ba đại kiếp.
Hạng tu tiến Sơ thiền cấp trung bình sẽ sanh về đâu?
Hạng tu tiến Sơ thiền cấp trung bình sẽ sanh kết hợp với Phạm Phụ thiên
Lượng tuổi thọ của hạng ấy chừng bao nhiêu?
Chừng phân nửa đại kiếp.
Hạng tu tiến Sơ thiền cấp tinh lương sẽ sanh về đâu?
Hạng tu tiến Sơ thiền cấp tinh lương sẽ sanh kết hợp với Đại Phạm Thiên.
Lượng tuổi thọ của hạng ấy chừng bao nhiêu?
Chừng một đại kiếp.
Hạng tu tiến Nhị thiền cấp hy thiểu sẽ sanh về đâu?
Hạng tu tiến Nhị thiền cấp hy thiểu sẽ sanh kết hợp với cõi Thiểu Quang Thiên.
Lượng tuổi thọ của hạng ấy chừng bao nhiêu?
Chừng hai đại kiếp.
Hạng tu tiến Nhị thiền cấp trung bình sẽ sanh về đâu?
Hạng tu tiến Nhị thiền cấp trung bình sẽ sanh kết hợp với cõi Vô lượng Quang thiên.
Lượng tuổi thọ của hạng ấy chừng bao nhiêu?
Chừng bốn đại kiếp.
Hạng tu tiến Nhị thiền cấp tinh lương sẽ sanh về đâu?
Hạng tu tiến Nhị thiền cấp tinh lương sẽ sanh kết hợp với cõi Quang Âm thiên.
Lượng tuổi thọ của hạng ấy chừng bao nhiêu?
Chừng tám đại kiếp.
Hạng tu tiến Tam thiền cấp hy thiểu sẽ sanh về đâu?
Hạng tu tiến Tam thiền cấp hy thiểu sẽ sanh kết hợp với cõi Thiểu Tịnh Thiên.
Lượng tuổi thọ của hạng ấy chừng bao nhiêu?
Chừng mười sáu đại kiếp.
Hạng tu tiến Tam thiền cấp trung bình sẽ sanh về đâu?
Hạng tu tiến Tam thiền cấp trung bình sẽ sanh kết hợp với cõi Vô lượng tịnh thiên.
Lượng tuổi thọ của hạng ấy chừng bao nhiêu?
Chừng ba mươi hai đại kiếp.
Hạng tu tiến Tam thiền cấp tinh lương sẽ sanh về đâu?
Hạng tu tiến Tam thiền cấp tinh lương sẽ sanh kết hợp với cõi Biến Tịnh thiên.
Lượng tuổi thọ của hạng ấy chừng bao nhiêu?
Chừng sáu mươi bốn đại kiếp.
Hạng tu tiến Tứ thiền do tình trạng cảnh khác nhau, do tác ý khác nhau, do ước vọng khác nhau, do bổn nguyện khác nhau, do chủ đích khác nhau, do hoài bão khác nhau, do tuệ khác nhau nên có một số sanh kết hợp cõi Vô Tưởng thiên, có một số sanh kết hợp với cõi Quảng Quả thiên, có một số sanh kết hợp với cõi Vô Phiền thiên, có một số sanh kết hợp với cõi Vô Nhiệt thiên, có một số sanh kết hợp với cõi Thiện Kiến thiên, có một số sanh kết hợp với cõi Thiện Hiện thiên, có một số sanh kết hợp với cõi Sắc Cứu Cánh thiên, có một số sanh kết hợp với cõi Không Vô biên xứ thiên, có một số sanh kết hợp với cõi thức Vô biên xứ thiên, có một số sanh kết hợp với Vô Sở Hữu xứ thiên, có một số sanh kết hợp với cõi Phi tưởng phi phi tưởng thiên.
Lượng tuổi thọ của hạng vô tưởng thiên và hạng Quảng Quả thiên là bao nhiêu? Là năm trăm đại kiếp.
Lượng tuổi thọ của hạng Vô Phiền thiên là bao nhiêu? Là một ngàn đại kiếp.
Lượng tuổi thọ của hạng Vô Nhiệt thiên là bao nhiêu? Là hai ngàn đại kiếp.
Lượng tuổi thọ của hạng Thiện Kiến thiên là bao nhiêu? Là bốn ngàn đại kiếp.
Lượng tuổi thọ của hạng Thiện Hiện thiên là bao nhiêu? Là tám ngàn đại kiếp.
Lượng tuổi thọ của hạng Sắc Cứu Cánh thiên là bao nhiêu? Là mười sáu ngàn đại kiếp.
Lượng tuổi thọ của hạng không vô biên xứ thiên là bao nhiêu? Là hai mươi ngàn đại kiếp.
Lượng tuổi thọ của hạng thức vô biên xứ thiên là bao nhiêu? Là bốn mươi ngàn đại kiếp.
Lượng tuổi thọ của hạng vô sở hữu xứ thiên là bao nhiêu? Là sáu mươi ngàn đại kiếp.
Lượng tuổi thọ của hạng phi tưởng phi phi tưởng thiên là bao nhiêu? Là tám mươi bốn ngàn đại kiếp.
Dù được phước nâng đỡ
Sanh cõi Dục, cõi Sắc.
Hay đạt sanh hữu tột
Cũng trở lại khổ thú.
Chúng sanh dù trường thọ
Hết tuổi thọ cũng chết.
Không có gì trường cửu
Bậc Đại Sĩ nói vậy.
Bởi thế người trí tuệ
Khôn khéo suy nghĩ lý
Tu tập đạo tối thượng
Hầu thoát khỏi già chết.
Khi tu tập tịnh đạo
Lối dẫn chứng Níp Bàn
Liễu tri mọi lậu hoặc
Bậc vô lậu viên tịch.