Bồ Tát Nhật Quang

Nguồn gốc và nhân duyên trong kinh điển

1. Thành bậc thượng thủ tại cõi Tịnh Lưu Ly

Lại nữa, Mạn Thù Thất Lợi, đức Dược Sư Lưu Ly Quang Như Lai kia khi còn tu hành đạo Bồ tát phát những lời nguyện rộng lớn và những công đức trang nghiêm ở cõi Ngài, dầu ta nói mãn một kiếp hay hơn một kiếp cũng không thể nói ngay rằng cõi Phật kia một bề thanh tịnh không có đàn bà, cũng không có đường dữ và cả đến tiếng khổ cũng không. Ở cõi ấy đất toàn bằng chất lưu ly, đường đi có dây bằng vàng giăng làm ranh giới, còn thành quách cung điện, mái hiên cửa sổ cho đến các lớp bao phủ cũng toàn bằng đồ thất bảo làm ra. Thật chẳng khác gì những công đức trang nghiêm ở cõi Tây Phương Cực Lạc.

Cõi Phật ấy có hai vị đại Bồ tát là Nhựt Quang biến chiếu, và Nguyệt Quang biến chiếu, chính là hai bực thượng thủ trong vô lượng, vô số Bồ tát và lại là những bậc sắp bổ xứ làm Phật. Hai vị này đều giữ gìn kho báu chánh pháp của Phật Dược Sư Lưu Ly Quang Như Lai.

Hình tượng và ý nghĩa pháp bảo

Cũng gọi Nhật diệu bồ tát, Nhật quang biến chiếu bồ tát. Một trong 2 vị Bồ tát đứng hầu 2 bên đức Dược sư Như lai. Hình tượng vị Bồ tát này mình màu đỏ, tay trái cầm Nhật luân (mặt trời), tay phải cầm vòng hoa màu đỏ thắm.

Đại nguyện

1. Gìn giữ Chánh pháp Dược Sư: Nhật Quang Biến Chiếu cùng Nguyệt Quang Biến Chiếu có trách nhiệm thọ trì kho tàng Chánh pháp của Đức Phật Dược Sư.

2. Dẫn dắt chúng Bồ-tát tại cõi Tịnh Lưu Ly: Hai Ngài là bậc thượng thủ của vô lượng Bồ-tát trong cõi Phật Dược Sư. Vai trò thượng thủ bao hàm việc dẫn chúng tiếp nhận và thực hành pháp của Như Lai.

Chân ngôn

Bài chú Nhật Quang Bồ-tát

• Hán–Việt: "Nam mô bột đà cù na mê, nam mô đạt ma mạc-ha-đê, nam mô tăng-già đa-dạ-nê, để-lý bộ tất tát-đốt-diêm nạp-ma."
• Ý nghĩa: "Kính lễ Phật, kính lễ Pháp, kính lễ Tăng; để-lý bộ tất tát-đốt-diêm nạp-ma."

Giải từng phần:

• Nam mô bột đà cù na mê → quy kính Phật; bột đà là âm phiên của Buddha, nghĩa là bậc Giác ngộ.
• Nam mô đạt ma mạc-ha-đê → quy kính Pháp; đạt ma là âm phiên của Dharma, nghĩa là giáo pháp và chân lý.
• Nam mô tăng-già đa-dạ-nê → quy kính Tăng; tăng-già là âm phiên của Saṅgha, nghĩa là đoàn thể Thánh chúng.
• Để-lý bộ tất tát-đốt-diêm nạp-ma → mật âm.