Bộ Song Đối › III. Xứ song › Phần chuyển biến › Phần sanh diệt · HT Tịnh Sự

PHẦN SANH DIỆT - ĐOẠN 746-787

746. Nhãn xứ đang sanh cho người nào thì nhĩ xứ từng diệt cho người ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

- Hay là nhĩ xứ từng diệt cho người nào thì nhãn xứ đang sanh cho người ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô nhãn đang sanh, với người ấy nhĩ xứ từng diệt nhưng nhãn xứ chẳng phải đang sanh cho người ấy; còn đối với người hữu nhãn đang sanh, thì với người ấy nhĩ xứ từng diệt và nhãn xứ cũng đang sanh".

Các câu hỏi thuộc hiện tại- quá khứ – trong phần SANH đã được nói rộng như thế nào thì các câu hỏi thuộc hiện tại – quá khứ trong phần SANH DIỆT gồm cả câu xuôi và câu ngược cũng cần được phân tích như vậy.

747. Nhãn xứ đang sanh với người nào thì nhĩ xứ sẽ diệt cho người ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

- Hay là nhĩ xứ sẽ diệt cho người nào thì nhãn xứ đang sanh cho người ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô nhãn đang sanh, với người ấy nhĩ xứ sẽ diệt nhưng nhãn xứ chẳng phải đang sanh cho người ấy; còn đối với người hữu nhãn đang sanh thì với người ấy nhĩ xứ sẽ diệt và nhãn xứ cũng đang sanh".

748. Nhãn xứ đang sanh với người nào thì tỷ xứ sẽ diệt cho người ấy phải chăng?

"Đối với người kiếp chót đang sanh cõi sắc giới, với người ấy nhãn xứ đang sanh nhưng tỷ xứ chẳng phải sẽ diệt cho người ấy; còn đối với người hữu nhãn khác đang sanh, thì với người ấy nhãn xứ đang sanh và tỷ xứ cũng sẽ diệt".

- Hay là tỷ xứ sẽ diệt cho người nào thì nhãn xứ đang sanh cho người ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô nhãn đang sanh, với người ấy tỷ xứ sẽ diệt nhưng nhãn xứ chẳng phải đang sanh cho người ấy; còn đối với người hữu nhãn đang sanh thì với người ấy tỷ xứ sẽ diệt và nhãn xứ cũng đang sanh".

749. Nhãn xứ đang sanh với người nào thì sắc xứ sẽ diệt cho người ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

- Hay là sắc xứ sẽ diệt cho người nào thì nhãn xứ đang sanh cho người ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô nhãn đang sanh, với người ấy sắc xứ sẽ diệt nhưng nhãn xứ chẳng phải đang sanh cho người ấy; còn đối với người hữu nhãn đang sanh thì với người ấy sắc xứ sẽ diệt và nhãn xứ cũng đang sanh".

750. Nhãn xứ đang sanh với người nào thì ý xứ sẽ diệt cho người ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

- Hay là ý xứ sẽ diệt cho người nào thì nhãn xứ đang sanh cho người ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô nhãn đang sanh, với người ấy ý xứ sẽ diệt nhưng nhãn xứ không đang sanh cho người ấy; còn đối với người hữu nhãn đang sanh thì với người ấy ý xứ sẽ diệt và nhãn xứ cũng đang sanh".

751. Nhãn xứ đang sanh cho người nào thì pháp xứ sẽ diệt cho người ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

- Hay là pháp xứ sẽ diệt cho người nào thì nhãn xứ đang sanh cho người ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô nhãn đang sanh, với người ấy pháp xứ sẽ diệt nhưng nhãn xứ chẳng phải đang sanh cho người ấy; còn đối với người hữu nhãn đang sanh thì với người ấy pháp xứ sẽ diệt và nhãn xứ cũng đang sanh".

752. Tỷ xứ đang sanh cho người nào thì sắc xứ ... trùng ... ý xứ ... pháp xứ sẽ diệt cho người ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

- Hay là pháp xứ sẽ diệt cho người nào thì tỷ xứ đang sanh cho người ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô tỷ đang sanh, với người ấy pháp xứ sẽ diệt nhưng tỷ xứ chẳng phải đang sanh cho người ấy; còn đối với người hữu tỷ đang sanh, thì với người ấy pháp xứ sẽ diệt và tỷ xứ cũng đang sanh".

753. Sắc xứ đang sanh cho người nào thì ý xứ ... trùng ... pháp xứ sẽ diệt cho người ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

- Hay là pháp xứ sẽ diệt cho người nào thì sắc xứ đang sanh cho người ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô sắc đang sanh, với người ấy pháp xứ sẽ diệt nhưng sắc xứ chẳng phải đang sanh cho người ấy; còn đối với người hữu sắc đang sanh, thì với người ấy pháp xứ sẽ diệt và sắc xứ cũng đang sanh".

754. Ý xứ đang sanh cho người nào thì pháp xứ sẽ diệt cho người ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

- Hay là pháp xứ sẽ diệt cho người nào thì ý xứ đang sanh cho người ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô tâm đang sanh, với người ấy pháp xứ sẽ diệt nhưng ý xứ chẳng phải đang sanh cho người ấy; còn đối với người hữu tâm đang sanh thì với người ấy pháp xứ sẽ diệt và ý xứ cũng đang sanh".

755. Nhãn xứ đang sanh ở cõi nào ... trùng ...

756. Nhãn xứ đang sanh cho người nào ở cõi nào thì nhĩ xứ sẽ diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

- Hay là nhĩ xứ sẽ diệt cho người nào ở cõi nào thì nhãn xứ đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với người đang tử biệt cõi ngũ uẩn, người vô nhãn đang sanh cõi dục giới, với người ấy ở cõi ấy nhĩ xứ sẽ diệt nhưng nhãn xứ chẳng phải đang sanh cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người hữu nhãn đang sanh thì với người ấy ở cõi ấy nhĩ xứ sẽ diệt và nhãn xứ cũng đang sanh".

757. Nhãn xứ đang sanh cho người nào ở cõi nào thì tỷ xứ sẽ diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với người đang sanh cõi sắc giới, với người ấy ở cõi ấy nhãn xứ đang sanh nhưng tỷ xứ chẳng phải sẽ diệt cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người hữu nhãn đang sanh cõi dục giới thì với người ấy ở cõi ấy nhãn xứ đang sanh và tỷ xứ cũng sẽ diệt".

- Hay là tỷ xứ sẽ diệt cho người nào ở cõi nào thì nhãn xứ đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với người đang tử biệt cõi dục giới, người vô nhãn đang sanh cõi dục giới, với người ấy ở cõi ấy tỷ xứ sẽ diệt nhưng nhãn xứ chẳng phải đang sanh cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người hữu nhãn đang sanh cõi dục giới thì với người ấy ở cõi ấy tỷ xứ sẽ diệt và nhãn xứ cũng đang sanh".

758. Nhãn xứ đang sanh cho người nào ở cõi nào thì sắc xứ sẽ diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

- Hay là sắc xứ sẽ diệt cho người nào ở cõi nào thì nhãn xứ đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với người đang tử biệt cõi ngũ uẩn, người vô nhãn đang sanh cõi dục giới, người cõi vô tưởng, với người ấy ở cõi ấy sắc xứ sẽ diệt nhưng nhãn xứ chẳng phải đang sanh cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người hữu nhãn đang sanh thì với người ấy ở cõi ấy sắc xứ sẽ diệt và nhãn xứ cũng đang sanh".

759. Nhãn xứ đang sanh cho người nào ở cõi nào thì ý xứ sẽ diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

- Hay là ý xứ sẽ diệt cho người nào ở cõi nào thì nhãn xứ đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với người đang tử biệt cõi ngũ uẩn, người vô nhãn đang sanh cõi dục giới, người cõi vô sắc, với người ấy ở cõi ấy ý xứ sẽ diệt nhưng nhãn xứ chẳng phải đang sanh cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người hữu nhãn đang sanh thì với người ấy ở cõi ấy ý xứ sẽ diệt và nhãn xứ cũng đang sanh".

760. Nhãn xứ đang sanh cho người nào ở cõi nào thì pháp xứ sẽ diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

- Hay là pháp xứ sẽ diệt cho người nào ở cõi nào thì nhãn xứ đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô nhãn đang sanh với người ấy ở cõi ấy pháp xứ sẽ diệt nhưng nhãn xứ chẳng phải đang sanh cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người hữu nhãn đang sanh thì với người ấy ở cõi ấy pháp xứ sẽ diệt và nhãn xứ cũng đang sanh".

761. Tỷ xứ đang sanh cho người nào ở cõi nào thì sắc xứ sẽ diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

- Hay là sắc xứ sẽ diệt cho người nào ở cõi nào thì tỷ xứ đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với người đang tử biệt cõi dục giới, người vô tỷ đang sanh cõi dục giới, người cõi sắc giới, với người ấy ở cõi ấy sắc xứ sẽ diệt nhưng tỷ xứ chẳng phải đang sanh cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người hữu tỷ đang sanh thì với người ấy ở cõi ấy sắc xứ sẽ diệt và tỷ xứ cũng đang sanh".

762. Tỷ xứ đang sanh cho người nào ở cõi nào thì ý xứ sẽ diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

- Hay là ý xứ sẽ diệt cho người nào ở cõi nào thì tỷ xứ đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với người đang tử biệt cõi dục giới, người vô tỷ đang sanh cõi dục giới, người cõi sắc giới, người cõi vô sắc giới, với người ấy ở cõi ấy ý xứ sẽ diệt nhưng tỷ xứ chẳng phải đang sanh cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người hữu tỷ đang sanh thì với người ấy ở cõi ấy ý xứ sẽ diệt và tỷ xứ cũng đang sanh".

763. Tỷ xứ đang sanh cho người nào ở cõi nào thì pháp xứ sẽ diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

- Hay là pháp xứ sẽ diệt cho người nào ở cõi nào thì tỷ xứ đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô tỷ đang sanh, với người ấy ở cõi ấy pháp xứ sẽ diệt nhưng tỷ xứ chẳng phải đang sanh cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người hữu tỷ đang sanh thì với người ấy ở cõi ấy pháp xứ sẽ diệt và tỷ xứ cũng đang sanh".

764. Sắc xứ đang sanh cho người nào ở cõi nào thì ý xứ sẽ diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với người vô tưởng đang sanh, với người ấy ở cõi ấy sắc xứ đang sanh nhưng ý xứ chẳng phải sẽ diệt cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người đang sanh cõi ngũ uẩn thì với người ấy ở cõi ấy sắc xứ đang sanh và ý xứ cũng sẽ diệt".

- Hay là ý xứ sẽ diệt cho người nào ở cõi nào thì sắc xứ đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với người đang tử biệt cõi ngũ uẩn, người cõi vô sắc, với người ấy ở cõi ấy ý xứ sẽ diệt nhưng sắc xứ chẳng phải đang sanh cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người đang sanh cõi ngũ uẩn thì với người ấy ở cõi ấy ý xứ sẽ diệt và sắc xứ cũng đang sanh".

765. Sắc xứ đang sanh cho người nào ở cõi nào thì pháp xứ sẽ diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

- Hay là pháp xứ sẽ diệt cho người nào ở cõi nào thì sắc xứ đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô sắc đang sanh, với người ấy ở cõi ấy pháp xứ sẽ diệt, nhưng sắc xứ chẳng phải đang sanh cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người hữu sắc đang sanh thì với người ấy ở cõi ấy pháp xứ sẽ diệt và sắc xứ cũng đang sanh".

766. Ý xứ đang sanh cho người nào ở cõi nào thì pháp xứ sẽ diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

- Hay là pháp xứ sẽ diệt cho người nào ở cõi nào thì ý xứ đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với người đang tử biệt, người vô tâm đang sanh, với người ấy ở cõi ấy pháp xứ sẽ diệt nhưng ý xứ chẳng phải đang sanh cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người hữu tâm đang sanh thì với người ấy ở cõi ấy pháp xứ sẽ diệt và ý xứ cũng đang sanh".

767. Nhãn xứ không đang sanh cho người nào thì nhĩ xứ sẽ không diệt cho người ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô nhãn đang sanh, với người ấy nhãn xứ không đang sanh nhưng nhĩ xứ chẳng phải sẽ không diệt cho người ấy; còn đối với người đang viên tịch ở cõi ngũ uẩn, người kiếp chót cõi vô sắc và người đang tử biệt mà sẽ sanh lên cõi vô sắc rồi viên tịch, thì với người ấy nhãn xứ không đang sanh và nhĩ xứ cũng sẽ không diệt".

- Hay là nhĩ xứ sẽ không diệt cho người nào thì nhãn xứ không đang sanh cho người ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

768. Nhãn xứ không đang sanh cho người nào thì tỷ xứ sẽ không diệt cho người ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô nhãn đang sanh, với người ấy nhãn xứ không đang sanh nhưng tỷ xứ chẳng phải sẽ không diệt cho người ấy; còn đối với người đang viên tịch ở cõi ngũ uẩn, người kiếp chót ở cõi vô sắc và người đang tử biệt mà sanh lên cõi sắc giới và vô sắc giới rồi viên tịch, thì với người ấy, nhãn xứ không đang sanh và tỷ xứ cũng sẽ không diệt".

- Hay là tỷ xứ sẽ không diệt cho người nào thì nhãn xứ không đang sanh cho người ấy phải chăng?

"Đối với người kiếp chót đang sanh cõi sắc giới, với người ấy tỷ xứ sẽ không diệt nhưng nhãn xứ chẳng phải không đang sanh cho người ấy; còn đối với người đang viên tịch ở cõi ngũ uẩn, người kiếp chót ở cõi vô sắc, và người đang tử biệt mà sẽ sanh lên cõi sắc giới, cõi vô sắc giới rồi viên tịch, thì với người ấy tỷ xứ sẽ không diệt và nhãn xứ cũng không đang sanh".

769. Nhãn xứ không đang sanh cho người nào thì sắc xứ sẽ không diệt cho người ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô nhãn đang sanh, với người ấy nhãn xứ không đang sanh nhưng sắc xứ chẳng phải sẽ không diệt cho người ấy; còn đối với người đang viên tịch ở cõi ngũ uẩn, người kiếp chót ở cõi vô sắc và người đang tử biệt mà sanh lên cõi vô sắc rồi viên tịch, thì với người ấy, nhãn xứ không đang sanh và sắc xứ cũng sẽ không diệt".

- Hay là sắc xứ sẽ không diệt cho người nào ... trùng ...

"Phải rồi!"

770. Nhãn xứ không đang sanh cho người nào thì ý xứ ... trùng ... pháp xứ sẽ không diệt cho người ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô nhãn đang sanh, với người ấy nhãn xứ không đang sanh nhưng pháp xứ chẳng phải sẽ không diệt cho người ấy; còn đối với người đang viên tịch, thì với người ấy, nhãn xứ không đang sanh và pháp xứ cũng sẽ không diệt".

- Hay là pháp xứ sẽ không diệt cho người nào ... trùng ...

"Phải rồi!"

771. Tỷ xứ không đang sanh cho người nào thì sắc xứ sẽ không diệt cho người ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô tỷ đang sanh, với người ấy tỷ xứ không đang sanh nhưng sắc xứ chẳng phải sẽ không diệt cho người ấy; còn đối với người đang viên tịch ở cõi ngũ uẩn, người kiếp chót ở cõi vô sắc, và người đang tử biệt mà sẽ sanh lên cõi vô sắc rồi viên tịch, thì với người ấy tỷ xứ không đang sanh và sắc xứ cũng sẽ không diệt".

- Hay là sắc xứ sẽ không diệt cho người nào ... trùng ...

"Phải rồi!"

772. Tỷ xứ không đang sanh cho người nào thì ý xứ ... trùng ... pháp xứ sẽ không diệt cho người ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô tỷ đang sanh, với người ấy tỷ xứ không đang sanh nhưng pháp xứ chẳng phải sẽ không diệt cho người ấy; còn đối với người đang viên tịch, thì với người ấy, tỷ xứ không đang sanh và pháp xứ cũng sẽ không diệt".

- Hay là pháp xứ sẽ không diệt cho người nào ... trùng ...

"Phải rồi!"

773. Sắc xứ không đang sanh cho người nào thì ý xứ ... trùng ... pháp xứ sẽ không diệt cho người ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô sắc đang sanh, với người ấy sắc xứ không đang sanh nhưng pháp xứ chẳng phải sẽ không diệt cho người ấy; còn đối với người đang viên tịch thì với người ấy sắc xứ không đang sanh và pháp xứ cũng sẽ không diệt".

- Hay là pháp xứ sẽ không diệt cho người nào ... trùng ...

"Phải rồi!"

774. Ý xứ không đang sanh cho người nào thì pháp xứ sẽ không diệt cho người ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô tâm đang sanh, với người ấy ý xứ không đang sanh nhưng pháp xứ chẳng phải sẽ không diệt cho người ấy; còn đối với người đang viên tịch, thì với người ấy, ý xứ không đang sanh và pháp xứ cũng sẽ không diệt".

- Hay là pháp xứ sẽ không diệt cho người nào thì ý xứ không đang sanh cho người ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

775. Nhãn xứ không đang sanh ở cõi nào ... trùng ...

776. Nhãn xứ không đang sanh cho người nào ở cõi nào thì nhĩ xứ sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với người đang tử biệt cõi ngũ uẩn, người vô nhãn đang sanh cõi dục giới, với người ấy ở cõi ấy nhãn xứ không đang sanh nhưng nhĩ xứ chẳng phải sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người đang viên tịch cõi ngũ uẩn, người cõi vô tưởng, người cõi vô sắc, thì với những hạng ấy ở cõi ấy nhãn xứ không đang sanh và nhĩ xứ cũng sẽ không diệt".

- Hay là nhĩ xứ sẽ không diệt cho người nào ở cõi nào thì nhãn xứ không đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

777. Nhãn xứ không đang sanh cho người nào ở cõi nào thì tỷ xứ sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với người đang tử biệt ở cõi dục giới, người vô nhãn đang sanh cõi dục giới, với những hạng ấy ở cõi ấy nhãn xứ không đang sanh nhưng tỷ xứ chẳng phải sẽ không diệt cho họ ở cõi ấy; còn đối với người đang viên tịch cõi dục giới, người đang tử biệt cõi sắc giới, người cõi vô tưởng, người cõi vô sắc, thì với các hạng ấy ở cõi ấy, nhãn xứ không đang sanh và tỷ xứ cũng sẽ không diệt".

- Hay là tỷ xứ sẽ không diệt cho người nào ở cõi nào thì nhãn xứ không đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với người đang sanh cõi sắc giới, với người ấy ở cõi ấy tỷ xứ sẽ không diệt nhưng nhãn xứ chẳng phải không đang sanh cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người đang viên tịch cõi dục giới, người đang tử biệt cõi sắc giới, người cõi vô tưởng, người cõi vô sắc, thì với các hạng ấy ở cõi ấy tỷ xứ sẽ không diệt và nhãn xứ cũng không đang sanh".

778. Nhãn xứ không đang sanh cho người nào ở cõi nào thì sắc xứ sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với người đang tử biệt ở cõi ngũ uẩn, người vô nhãn đang sanh cõi dục giới, người cõi vô tưởng, với người ấy ở cõi ấy nhãn xứ không đang sanh nhưng sắc xứ chẳng phải sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người đang viên tịch ở cõi ngũ uẩn, người cõi vô sắc, thì với người ấy ở cõi ấy, nhãn xứ không đang sanh và sắc xứ cũng sẽ không diệt".

- Hay là sắc xứ sẽ không diệt cho người nào ở cõi nào thì nhãn xứ không đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

779. Nhãn xứ không đang sanh cho người nào ở cõi nào thì ý xứ sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với người đang tử biệt cõi ngũ uẩn, người vô nhãn đang sanh cõi dục giới, người cõi vô sắc, với người ấy ở cõi ấy nhãn xứ không đang sanh nhưng ý xứ chẳng phải sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người đang viên tịch, người cõi vô tưởng, thì với người ấy ở cõi ấy nhãn xứ không đang sanh và ý xứ cũng sẽ không diệt".

- Hay là ý xứ sẽ không diệt cho người nào ở cõi nào thì nhãn xứ không đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

780. Nhãn xứ không đang sanh cho người nào ở cõi nào thì pháp xứ sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô nhãn đang sanh, với người ấy ở cõi ấy nhãn xứ không đang sanh nhưng pháp xứ chẳng phải sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người đang viên tịch, thì với người ấy ở cõi ấy, nhãn xứ không đang sanh và pháp xứ cũng sẽ không diệt".

- Hay là pháp xứ sẽ không diệt cho người nào ở cõi nào thì nhãn xứ không đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

781. Tỷ xứ không đang sanh cho người nào ở cõi nào thì sắc xứ sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với người đang tử biệt cõi dục giới, người vô tỷ đang sanh cõi dục giới, người cõi sắc giới, với người ấy ở cõi ấy tỷ xứ không đang sanh nhưng sắc xứ chẳng phải sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người đang viên tịch cõi ngũ uẩn, người cõi vô sắc, thì với người ấy ở cõi ấy tỷ xứ không đang sanh và sắc xứ cũng sẽ không diệt".

- Hay là sắc xứ sẽ không diệt cho người nào ở cõi nào thì tỷ xứ không đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

782. Tỷ xứ không đang sanh cho người nào ở cõi nào thì ý xứ sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với người đang tử biệt cõi dục giới, người vô tỷ đang sanh cõi dục giới, người cõi sắc giới, người cõi vô sắc giới, với người ấy ở cõi ấy tỷ xứ không đang sanh nhưng ý xứ chẳng phải sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người đang viên tịch, người cõi vô tưởng thì với người ấy ở cõi ấy tỷ xứ không đang sanh và ý xứ cũng sẽ không diệt".

- Hay là ý xứ sẽ không diệt cho người nào ở cõi nào thì tỷ xứ không đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

783. Tỷ xứ không đang sanh cho người nào ở cõi nào thì pháp xứ sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô tỷ đang sanh, với người ấy ở cõi ấy tỷ xứ không đang sanh nhưng pháp xứ chẳng phải sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người đang viên tịch, thì với người ấy ở cõi ấy tỷ xứ không đang sanh và pháp xứ cũng sẽ không diệt".

- Hay là pháp xứ sẽ không diệt cho người nào ở cõi nào thì tỷ xứ không đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

784. Sắc xứ không đang sanh cho người nào ở cõi nào thì ý xứ sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với người đang tử biệt cõi ngũ uẩn, người cõi vô sắc, với người ấy ở cõi ấy sắc xứ không đang sanh nhưng ý xứ chẳng phải sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người đang viên tịch, người đang tử biệt cõi vô tưởng, thì với người ấy ở cõi ấy sắc xứ không đang sanh và ý xứ cũng sẽ không diệt".

- Hay là ý xứ sẽ không diệt cho người nào ở cõi nào thì sắc xứ không đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với người đang sanh cõi vô tưởng, với người ấy ở cõi ấy ý xứ sẽ không diệt nhưng sắc xứ chẳng phải không đang sanh cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người đang viên tịch, người đang tử biệt cõi vô tưởng, thì với người ấy ở cõi ấy ý xứ sẽ không diệt và sắc xứ cũng không đang sanh".

785. Sắc xứ không đang sanh cho người nào ở cõi nào thì pháp xứ sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô sắc đang sanh, với người ấy ở cõi ấy sắc xứ không đang sanh nhưng pháp xứ chẳng phải sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người đang viên tịch, thì với người ấy ở cõi ấy sắc xứ không đang sanh và pháp xứ cũng sẽ không diệt".

- Hay là pháp xứ sẽ không diệt cho người nào ở cõi nào thì sắc xứ không đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

786. Ý xứ không đang sanh cho người nào ở cõi nào thì pháp xứ sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Đối với tất cả người đang tử biệt, người vô tâm đang sanh, với người ấy ở cõi ấy ý xứ không đang sanh nhưng pháp xứ chẳng phải sẽ không diệt cho người ấy ở cõi ấy; còn đối với người đang viên tịch, thì với người ấy ở cõi ấy ý xứ không đang sanh và pháp xứ cũng sẽ không diệt".

- Hay là pháp xứ sẽ không diệt cho người nào ở cõi nào thì ý xứ không đang sanh cho người ấy ở cõi ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

787. Nhãn xứ từng sanh cho người nào thì nhĩ xứ sẽ diệt cho người ấy phải chăng?

"Đối với người đang viên tịch ở cõi ngũ uẩn, người kiếp chót ở vô sắc, và người đang tử biệt mà sẽ sanh lên ở cõi vô sắc rồi viên tịch, với người ấy nhãn xứ từng sanh nhưng nhĩ xứ chẳng phải sẽ diệt cho người ấy; còn đối với các hạng khác thì với họ nhãn xứ từng sanh và nhĩ xứ cũng sẽ diệt".

- Hay là nhĩ xứ sẽ diệt cho người nào thì nhãn xứ từng sanh cho người ấy phải chăng?

"Phải rồi!"

Trong phần Diệt, các câu hỏi thuộc quá khứ – vị lai, đối với người – cõi – người cõi, cùng là câu xuôi – câu ngược, đã được phân tích như thế nào thì các câu hỏi trong phần SANH DIỆT thuộc quá khứ – vị lai cũng cần được phân tích như vầy.

Dứt phần sanh diệt

Kết thúc phần chuyển biến