Kinh Hoa Nghiêm · HT Thích Trí Tịnh

PHẨM 39.NHẬP PHÁP GIỚI - THẬP ĐỊA - CÙ BA KỂ TIỀN THÂN

Thiện Tài thưa: Ngài được môn giải thoát nầy đã bao lâu? Cù Ba nói: Nầy Thiện nam tử! Thuở xưa, quá phật sát cực vi trần số kiếp, có kiếp tên là Thắng hạnh, thế giới tên là Vô Úy, trong thế giới ấy có tứ thiên hạ tên là An Ổn. Trong Diêm Phù Đề có thành vua tên là Cao Thắng Thọ, vương thành nầy là thượng thủ trong tám mươi Vương thành. Quốc Vương tên là Tài Chủ, có sáu vạn Thể Nữ, năm trăm Vương Tử, năm trăm Đại Thần. Các Vương Tử nầy đều dũng mãnh dẹp được oán địch. Thái Tử tên là Oai Đức Chủ, thân tướng đầy đủ đoan chính xinh đẹp, mọi người đều thích thấy. Vương Tử nầy dưới bàn chân bằng đầy, đủ luân tướng, lưng bàn chân vun cao, ngón tay ngón chân đều có màn mỏng, gót chân ngay bằng tay chân dịu mềm, bắp chân lộc vương, bảy chỗ viên mãn, âm tàng ẩn kín, phần trên của thân mình như sư tử vương, hai vai bằng đầy, hai tay suông dài, thân tướng ngay thẳng, cổ ba ngấn, má như sư tử, đủ bốn mươi cái răng tất cả đều bằng kín, bốn răng nanh trắng bóng, lưỡi dài rộng vang phạm âm thanh, tròng mắt xanh biếc, lông mắt như ngưu vương, chặng mày có bạch hào, trên đỉnh đầu có nhục kế, da thứa mịn nhuyễn màu chơn kim, lông trên thân đều xoắn lên trên, tóc màu đế thanh, thân tròn đầy ngay thẳng như cây ni câu đà. Lúc đó Thái Tử tuân lịnh Phụ Vương cùng một ngàn thể nữ vào vườn Hương nha du ngoạn. Thái Tử ngồi trên tòa sư tử đại ma ni trong xe, năm trăm thể nữ cầm dây báu kéo xe. Trăm ngàn vạn người cầm bửu cái. Trăm ngàn muôn người cầm bửu tràng. Trăm ngàn muôn người cầm bửu phan. Trăm ngàn muôn người trổi nhạc. Trăm ngàn muôn người xông hương thơm. Trăm ngàn muôn người rải hoa đẹp. Tùy tùng trước sau theo xe Thái Tử. Đường xá bằng phẳng, rải đầy những hoa đẹp. Hai bên đường cây báu thành hàng, lưới báu giăng che, nhiều lầu các chứa những châu báu, hoặc trần thiết những vật trang nghiêm, hoặc chưng dọn những thức uống ăn, hoặc treo y phục, hoặc sắm đủ những vật tư sanh, tùy ai cần gì đều ban cho. Bấy giờ có bà mẹ tên là Thiện Hiện dắt một Đồng nữ tên là Cụ Túc Diệu Đức. Đồng nữ nầy dung nhan đoan chánh, mắt và tóc xanh biếc, tiếng nói như phạm âm, nghề khéo, luận giỏi, siêng năng kính nhường, đủ lòng từ mẫn, hổ thẹn, nhu hòa, chất trực, lìa ngu si, ít tham dục, không siểm nịnh dối phỉnh. Đồng nữ cùng mẫu thân ngồi xe, các thể nữ theo hầu, đi trước xe Thái Tử. Đồng nữ ấy thấy Thái Tử bèn sanh lòng yêu mến, nói với mẹ rằng nàng muốn kính thờ người nầy, nếu không toại nguyện quyết sẽ tự vẫn. Mẹ bảo chớ có vọng niệm. Đây là Thái Tử đủ tướng Luân Vương. Sau đây lên ngôi sẽ làm Chuyển Luân Vương, có Bửu Nữ xuất hiện, bay trên không tự tại. Chúng ta là hàng ti tiện chớ sanh vọng niệm, vì sự ấy khó đạt thành. Bên cạnh khu vườn Hương Nha có một đạo tràng tên là pháp Vân Quang Minh. Có đức Như Lai hiệu là Thắng Nhựt Thân, đủ mười hiệu, xuất hiện trong đó đã được bảy ngày. Đồng Nữ Diệu Đức ngủ gật mộng thấy Phật. Khi thức dậy, trên không có Thiên Thần bảo Đồng Nữ rằng Thắng Nhựt Thân Như Lai thành Đẳng Chánh Giác nơi đạo tràng pháp Vân Quang Minh đã được bảy ngày, chúng Bồ‑tát vây quanh, chư trời, rồng, bát bộ, cùng chư Thần vì muốn thấy Phật nên đều tập hội. Đồng Nữ Diệu Đức do mộng thấy Phật, lại nghe công đức của Phật, nên lòng nàng an ổn không khiếp sợ, ở trước Thái Tử mà nói kệ rằng:

Thân tôi rất đoan chánh
Tiếng đồn khắp mười phương
Trí huệ không ai sánh
Khéo giỏi đủ các nghề.
Vô lượng trăm ngàn chúng
Thấy tôi đều tham nhiễm
Lòng tôi đối với họ
Không một niệm ái dục.
Không sân cũng không hận
Không ghét cũng không mừng
Chỉ phát tâm quảng đại
Lợi ích các chúng sanh.
Nay tôi thấy Thái Tử
Đủ những tướng công đức
Tâm tôi rất vui mừng
Khắp thân đều thơ thới.
Màu da như minh bửu
Tóc đẹp xoắn phía hữu
Trán rộng, mày nhỏ cong
Lòng tôi nguyện thờ Ngài.
Tôi xem thân Thái Tử
Giống như tượng chân kim
Cũng như đại bửu sơn
Tướng tốt có quang minh.
Mắt rộng màu xanh biếc
Mặt tròn như trăng sáng
Vui vẻ giọng nói hay
Xin thương nạp thọ tôi.
Tướng lưỡi rộng dài đẹp
Đỏ như màu xích đồng
Phạm âm tiếng Khẩn Na
Ai nghe cũng vui đẹp.
Miệng vuông chẳng co rút
Răng trắng đều kín bằng
Lúc phát ngôn, hiện cười
Người thấy lòng hoan hỉ.
Thân ly cấu thanh tịnh
Đủ ba mươi hai tướng
Tất sẽ ở cõi nầy
Mà làm Chuyển Luân Vương.

Thái Tử bảo Đồng Nữ rằng: Nàng là con gái của ai? Ai thủ hộ nàng? Nếu trước đã thuộc người khác, thời ta không nên sanh lòng ái nhiễm. Thái Tử nói kệ rằng:

Thân nàng rất thanh tịnh
Đầy đủ tướng công đức
Nay ta có lời hỏi
Hiện nàng ở với ai?
Cha mẹ nàng tên gì?
Nay nàng hệ thuộc ai?
Nếu đã thuộc người khác
Người đó nhiếp thọ nàng.
Nàng chẳng trộm của người,
Nàng không lòng giết hại,
Nàng chẳng phạm tà dâm,
Nàng nương lời nói nào
Chẳng nói xấu người khác,
Chẳng phá thân thuộc người,
Chẳng xâm cảnh giới người,
Chẳng giận hờn người khác,
Chẳng sanh tà hiểm kiến,
Chẳng làm nghiệp trái nhau,
Chẳng dùng sức siểm khúc
Phương tiện gạt thế gian.
Tôn trọng cha mẹ chăng?
Kính thiện tri thức chăng?
Thấy những người nghèo cùng
Phát tâm giúp đỡ chăng?
Nếu có thiện tri thức
Dạy bảo những điều hay
Nàng phát tâm kiên cố
Hoàn toàn tôn trọng chăng?
Có kính mến Phật chăng?
Có biết Bồ‑tát chăng?
Chúng tăng biển công đức
Nàng có tôn kính chăng?
Nàng có biết pháp chăng?
Dạy được chúng sanh chăng?
Nàng ở trong Chánh pháp
Hay ở trong phi pháp?
Thấy những người cô độc
Nàng có thương xót chăng?
Thấy chúng sanh ác đạo
Nàng có bi mẫn chăng?
Thấy người được vinh hạnh
Nàng có hoan hỉ chăng?
Người đến bức hại nàng
Nàng có phiền giận chăng?
Nàng phát tâm bồ đề
Khai ngộ chúng sanh chăng?
Vô biên kiếp tu hành
Được không mỏi nhàm chăng?

Thân mẫu của Đồng Nữ nói kệ trả lời Thái Tử:

Thái Tử ngài lắng nghe
Nay tôi nói Đồng Nữ
Sơ sanh đến trưởng thành
Tất cả những nhơn duyên:
Ngày Thái Tử mới sanh
Nàng từ liên hoa sanh,
Mắt nàng sáng dài rộng
Tay chân đều hoàn mỹ.
Tôi từng ở mùa xuân
Du ngoạn vườn Ta La
Thấy khắp những dược thảo
Mọi thứ đều tươi tốt.
Cây lạ trổ hoa đẹp
Trông đó như khánh vân,
Chim đẹp cùng hòa hót
Trong rừng đồng hoan lạc.
Cùng đi 800 cô
Đoan chánh chiếm lòng người
Y phục đều nghiêm lệ
Ca ngâm đều rất hay.
Vườn đó có ao tắm
Tên là Liên Hoa Tràng,
Tôi ngồi trên bờ ao
Thể nữ hầu chung quanh.
Trong ao sen lớn ấy
Bỗng sanh hoa ngàn cánh
Cánh báu, cọng lưu ly,
Vàng Diêm Phù làm đài.
Bấy giờ là hừng sáng
Mặt nhụt mới ló mọc,
Hoa ấy đương nở ra
Phóng ánh sáng thanh tịnh.
Ánh sáng ấy rất mạnh
Dường như mặt trời mọc
Chiếu khắp Diêm Phù Đề
Mọi người đều khen lạ.
Bấy giờ thấy Đồng Nữ
Từ hoa sen đó sanh
Thân nàng rất thanh tịnh
Chi Phần đều viên mãn.
Đây là báu nhơn gian
Từ nơi tịnh nghiệp sanh
Nhơn trước không hư mất
Nay thọ quả báo nầy.
Tóc biếc, mắt sen xanh,
Phạm Thinh, da chân kim,
Tràng hoa, những bửu kế
Thanh tịnh không chút nhơ.
Chi tiết đều đầy đủ
Thân nàng không khuyết giảm
Dường như tượng chơn kim
Đặt ở trong bửu hoa.
Chân lông mùi chiên đàn
Xông khắp cả mọi nơi,
Miệng phát mùi thanh liên
Thường diễn tiếng phạm âm.
Chỗ của nàng nầy ở
Thường có âm nhạc trời,
Chẳng nên để kẻ hèn
Sánh đôi với nàng nầy.
Thế gian không người nào
Kham làm chồng nàng nầy,
Duy ngài đủ tướng tốt
Xin nạp thọ nàng nầy.
Chẳng cao cũng chẳng thấp,
Chẳng thô cũng chẳng tế,
Toàn thân đều đoan nghiêm
Xin Ngài nạp thọ nàng.
Văn tự pháp toán số
Tất cả những nghề khéo
Nàng đều thông suốt cả
Xin Ngài nạp thọ nàng.
Biết rành những binh pháp
Khéo phán đoán kiện tụng
Đều được kẻ khó điều
Xin Ngài nạp thọ nàng.
Thân nàng rất thanh tịnh
Người thấy không nhàm đủ
Công đức tự trang nghiêm
Ngài nên nạp thọ nàng.
Chúng sanh có họa hoạn
Khéo rõ duyên khởi đó
Đúng bịnh mà cho thuốc
Tất cả diệt trù được.
Những ngôn ngữ Diêm Phù
Vô lượng thứ sai khác
Nhẫn đến tiếng kỹ nhạc
Nàng thông suốt tất cả.
Những nghề của phụ nữ
Nàng nầy biết tất cả,
Mà không lỗi phụ nữ
Ngài nên mau nạp nàng.
Chẳng ganh cũng chẳng tiếc,
Không tham cũng không giận,
Tánh nhu nhuyến chất trực
Rời bỏ những thô ác.
Cung kính bực tôn túc
Phụng thờ không trái nghịch
Thích tu những hạnh lành
Có thể tùy thuận ngài.
Nếu nàng thấy già bịnh
Nghèo cùng và hoạn nạn
Không ai cứu không nương
Nàng sanh lòng xót thương.
Thường quán đệ nhất nghĩa
Chẳng cầu tự lợi lạc
Chỉ nguyện lợi chúng sanh
Dùng đây trang nghiêm tâm.
Đi đứng cùng ngồi nằm
Tất cả không phóng dật
Nói năng và yên lặng
Ai thấy cũng vui mừng.
Dầu ở tất cả chỗ
Đều không lòng nhiễm trước
Thấy người có công đức
Hoan hỉ không biết nhàm.
Tôn trọng thiện tri thức
Thích thấy người rời ác
Tâm nàng không tháo động
Xét trước sau mới làm.
Trang nghiêm với phước trí
Tất cả không oán hận
Hơn hết trong hàng nữ
Đáng người thờ Thái Tử.

Lúc đã vào vườn Hương Nha, Thái Tử bảo Đồng Nữ Diệu Đức và bà Thiện Hiện rằng: Nầy Thiện Nữ! Ta cầu vô thượng bồ đề, sẽ tột vô lượng kiếp thuở vị lai chứa nhóm pháp trợ đạo nhất thiết trí, tu tập vô biên Bồ‑tát hạnh, tịnh tất cả Ba la mật, cúng dường tất cả Như Lai, hộ trì tất cả Phật giáo, nghiêm tịnh tất cả Phật độ, sẽ làm cho Phật chủng của tất cả Như Lai chẳng mất, sẽ theo chủng tánh của tất cả chúng sanh để thành thục họ, sẽ diệt khổ sanh tử cho chúng sanh được ở chỗ rốt ráo an lạc, sẽ tịnh tri mắt trí huệ cho tất cả chúng sanh, sẽ tu tập tất cả công hạnh của Bồ‑tát, sẽ an trụ nơi tâm bình đẳng của tất cả Bồ‑tát, sẽ thành tựu hành địa của tất cả Bồ‑tát, sẽ làm cho tất cả chúng sanh đều hoan hỉ, sẽ xả thí tất cả vật để thật hành đàn Ba la mật tột thuở vị lai, làm cho tất cả chúng sanh đều được đầy đủ, những vật uống ăn, y phục, vợ con đến đầu mặt tay chân ta đều sẽ xả thí không hề tiếc. Lúc đó nàng sẽ cản trở ta, lúc thí của cải nàng sẽ lẫn tiếc, lúc thí con cái nàng sẽ buồn khổ, lúc cắt tay chân nàng sẽ sầu muộn, lúc bỏ nàng để xuất gia lòng nàng sẽ hối hận. Thái Tử nói kệ bảo nàng Diệu Đức rằng:

Vì thương xót chúng sanh
Ta phát tâm bồ đề
Ở trong vô lượng kiếp
Tu Tập nhất thiết trí.
Trong vô lượng đại kiếp
Tịnh tu những nguyện hải
Nhập địa và trừ chướng
Đều trải vô lượng kiếp.
Chỗ tam thế chư Phật
Học lục Ba la mật
Đầy đủ hạnh phương tiện
Thành tựu đạo bồ đề.
Cõi cấu uế mười phương
Ta sẽ đều nghiêm tịnh
Tất cả nạn ác đạo
Ta sẽ khiến thoát hẳn.
Ta sẽ dùng phương tiện
Rộng độ các quần sanh
Khiến diệt tối ngu si
Trụ nơi phật trí đạo.
Sẽ cúng tất cả Phật,
Sẽ tịnh tất cả địa,
Khởi đại từ bi tâm
Đều bỏ vật trong ngoài.
Nàng thấy người đến xin
Hoặc sanh lòng tham tiếc,
Tâm ta thường thích thí
Nàng chớ trái lòng ta.
Nếu thấy ta thí đầu
Chớ có sanh buồn khổ,
Nay ta bảo nàng trước
Cho lòng nàng kiên cố.
Nhẫn đến chặt tay chân
Nàng chớ trách người xin,
Nay nàng nghe lời ta
Cần phải suy nghĩ kỹ.
Tất cả vật sở hữu
Ta đều xả tất cả,
Nếu nàng thuận lòng ta
Ta sẽ toại ý nàng

Đồng nữ thưa với Thái Tử: Kính vâng lời dạy của Ngài. Đồng nữ liền nói kệ đáp lời Thái Tử:

Trong vô lượng kiếp hải
Lửa địa ngục đốt thân
Nếu Ngài thương nạp tôi
Cam tâm chịu khổ nầy.
Vô lượng chỗ thọ sanh
Nát thân như vi trần
Nếu Ngài thương nạp tôi
Cam tâm thọ khổ nầy.
Vô lượng kiếp đầu đội
Núi kim cang lớn rộng
Nếu Ngài thương nạp tôi
Cam tâm thọ khổ nầy.
Vô lượng biển sanh tử
Đem thịt tôi bố thí
Chỗ Ngài thành pháp Vương
Nguyện cho tôi cũng vậy.
Nếu Ngài thương nạp tôi
Cho tôi làm chủ đó
Đời đời Ngài bố thí
Nguyện thường đem tôi thí.
Vì thương chúng sanh khổ
Mà phát tâm bồ đề
Đã nhiếp chúng sanh rồi
Cũng sẽ nhiếp thọ tôi.
Tôi chẳng cầu giầu sang
Chẳng tham vui ngũ dục
Chỉ vì cùng tu hành
Nguyện dùng Ngài làm chủ.
Mắt rộng dài xanh biếc
Từ mẫn nhìn thế gian
Chẳng móng tâm nhiễm trước
Quyết thành đạo Bồ‑tát.
Chỗ Thái Tử bước đi
Đất mọc những bửu hoa
Tất làm Chuyển Luân Vương
Xin Ngài thương nạp tôi.
Tôi vừa mộng thấy Phật
Diệu pháp bồ đề tràng
Đức Phật ngồi dưới cây
Vô lượng chúng vây quanh.
Tôi mộng thấy Như Lai
Thân như núi Chơn kim
Tay Phật xoa đầu tôi
Thức dậy lòng hoan hỉ.
Trời quyến thuộc thuở xưa
Tên là Hỉ Quang Minh
Trời đó vì tôi nói
Đạo tràng Phật xuất thế.
Tôi từng nghĩ như vậy
Nguyện thấy thân Thái Tử,
Trời ấy bảo tôi rằng
Nay nàng sẽ được thấy.
Chí nguyện trước của tôi
Hôm nay đều thành mãn
Xin cùng ngài đồng đến
Cúng dường đức Như Lai.

Thái Tử nghe danh hiệu Thắng Nhựt Thân Như Lai, rất hoan hỉ muốn được thấy Phật. Thái Tử đem năm trăm châu ma ni rải trên Đồng Nữ, ban mão Diệu Tạng Quang Minh Bửu và áo Hỏa Diệm Ma Ni Bửu. Đồng Nữ Diệu Đức lòng chẳng rung động cũng không lộ vẻ mừng, chỉ chắp tay cung kính chiêm ngưỡng Thái Tử mắt chẳng tạm rời. Bà Thiện Hiện ở trước Thái Tử nói kệ rằng:

Con tôi rất đoan chánh
Thân công đức trang nghiêm
Xưa nguyện thờ Thái Tử
Nay đã được toại ý.
Trì giới có trí huệ
Đầy đủ các công đức
Khắp tất cả thế gian
Tối thắng không ai bằng.
Từ liên hoa hóa sanh
Chủng tánh không hèn xấu
Thái Tử đồng hạnh nghiệp
Xa lìa tất cả lỗi.
Con tôi thân nhu nhuyến
Dường như lụa cõi trời
Tay nàng rờ chạm đến
Bịnh đau đều trừ diệt.
Lỗ lông phát hương thơm
Ngào ngạt không gì bằng
Nếu ai được ngửi đến
Đều ở nơi tịnh giới.
Màu da như chơn kim
Ngồi ngay trên hoa đài
Chúng sanh nếu được thấy
Hết oán phát tâm từ.
Lời nói rất dịu dàng
Ai nghe cũng hoan hỉ
Chúng sanh nếu được nghe
Đều rời những ác nghiệp.
Tâm tịnh không vết nhơ
Xa lìa những siểm khúc
Xứng tâm mà phát ngôn
Người nghe đều hoan hỉ.
Điều nhu lòng hổ thẹn
Cung kính bậc tôn túc
Không tham cũng không dối
Thương xót các chúng sanh.
Lòng con tôi chẳng ỷ
Sắc tướng và quyến thuộc
Chỉ dùng tâm thanh tịnh
Cung Kính tất cả Phật.

Lúc đó Thái Tử và nàng Diệu Đức đem một ngàn thể nữ cùng quyến thuộc, ra khỏi vườn Hương Nha, đến đạo tràng pháp Vân Quang Minh, xuống xe đi bộ đến chỗ Đức Phật. Thấy Đức Phật Thắng Nhựt Thân đoan nghiêm tịch tịnh, căn thân điều thuận trong ngoài đều thanh tịnh, như ao Đại Long không có cặn nhơ, Thái Tử và quyến thuộc sanh lòng kính tin vui mừng hớn hở đảnh lễ chân Đức Phật, hữu nhiễu vô số vòng. Thái Tử và nàng Diệu Đức, mỗi người cầm năm trăm bông sen báu cúng dường Đức Phật. Thái Tử vì Phật mà kiến tạo năm trăm tinh xá bằng gỗ thơm, trang nghiêm với những diệu bửu xen châu ma ni. Đức Phật thuyết kinh Phổ Nhãn Đăng Môn. Thái Tử nghe xong, ở trong tất cả pháp được Tam ma địa Hải: Như là Phổ chiếu nhứt thiết phật nguyện hải Tam ma địa, phổ chiếu tam thế tạng Tam ma địa, hiện kiến nhứt thiết phật đạo tràng Tam ma địa, phổ chiếu nhứt thiết chúng sanh Tam ma địa, phổ chiếu nhứt thiết thế gian trí đăng Tam ma địa, Phổ chiếu nhứt thiết chúng sanh căn trí đăng Tam ma địa, cứu hộ nhứt thiết chúng sanh quang minh vân Tam ma địa, phổ chiếu nhứt thiết chúng sanh đại minh đăng Tam ma địa, diễn nhất thiết phật pháp luân Tam ma địa, cụ túc phổ hiền thanh tịnh hạnh Tam ma địa. Nàng Diệu Đức được nan thắng hải tạng Tam ma địa, trọn chẳng thối chuyển nơi vô thượng bồ đề. Thái Tử và Diệu Đức cùng quyến thuộc đảnh lễ chân Phật, hữu nhiễu vô số vòng từ tạ trở về cung, tâu cùng Phụ Vương rằng: Đức Thắng Nhựt Thân Như Lai gần đây xuất thế thành Đẳng Chánh Giác tại đạo tràng bồ đề pháp Vân Quang Minh nơi vườn Hương Nha.

Phụ Vương hỏi Thái Tử: Ai nói cho con hay sự ấy. Thái Tử tâu: Nàng Cụ Túc Diệu Đức nói cho con hay, và chúng con đã đến đảnh lễ cúng dường Đức Phật. Phụ Vương hoan hỉ vô lượng như người nghèo được của báu. Nhà vua tự nghĩ: Đức Phật là vô thượng bửu khó được gặp. Nếu được thấy Phật thời. dứt hẳn sự sợ ác đạo. Đức Phật như Y Vương trị lành tất cả bịnh phiền não, có thể cứu tất cả khổ lớn sanh tử. Đức Phật như Đạo sư, có thể làm cho chúng sanh đến nơi an ổn rốt ráo. Nhà vua suy nghĩ xong, liền hội chư tiểu vương, các quan, quyến thuộc và các sát đế lợi, bà la môn cùng tất cả quốc dân. Nhà vua tuyên bố thối vị, nhường ngôi cho Thái Tử. Sau khi làm lễ quán đảnh cho Thái Tử, quốc vương Tài Chủ cùng một vạn người đến chỗ Đức Phật, đảnh lễ nơi chân Đức Phật, hữu nhiễu vô số vòng, rồi cùng quyến thuộc lui ngồi một phía. Đức Thắng Nhựt Thân Như Lai quán sát quốc vương và đại chúng, rồi phóng bạch hào quang minh tên là nhất thiết thế gian tâm đăng chiếu khắp vô lượng thế giới mười phương. Quang minh ấy dừng ở trước tất cả Thế Chủ, thị hiện Như Lai bất khả tư nghì đại thần thông lực, làm cho tất cả kẻ đáng được hóa độ thân tâm thanh lương. Lúc đó đức Như Lai hiện thân siêu xuất tất cả thế gian, dùng viên mãn âm vì khắp đại chúng mà nói Đà la ni tên là nhất thiết pháp nghĩa ly ám đăng, có phật sát vi trần số Đà la ni làm quyến thuộc. Quốc Vương nghe xong liền được đại trí quang minh. Trong chúng hội có diêm phù đề vi trần số Bồ‑tát đồng thời chứng được môn Đà la ni nầy. Sáu mươi vạn na do tha người, sạch hữu lậu tâm được giải thoát. Mười ngàn chúng sanh xa lìa trần cấu được pháp nhãn tịnh. Vô lượng chúng sanh phát tâm bồ đề. Đức Phật lại hiện thần biến khắp mười phương vô lượng thế giới diễn pháp tam thừa hóa độ chúng sanh. Quốc Vương tự nghĩ: Nếu tại gia, ta chẳng thể chứng được diệu pháp như vậy. Nếu ta xuất gia tu học bên Phật thời sẽ được thành tựu. Suy nghĩ xong, quốc vương đến bạch Phật xin xuất gia. Đức Phật hứa khả. Quốc Vương Tài Chủ cùng một vạn quyến thuộc đồng xuất gia. Không bao lâu, nhà vua và quyến thuộc đồng thành tựu nhất thiết pháp nghĩa lý ám đăng Đà la ni, và các môn Tam ma địa như trên, lại được Bồ‑tát mười môn thần thông, lại được Bồ‑tát vô biên biện tài, lại được Bồ‑tát vô ngại tịnh thân đến chỗ chư Phật mười phương để nghe pháp, làm đại Pháp sư diễn nói diệu pháp. Quốc Vương lại dùng thần lực đến mười phương thế giới tùy tâm chúng sanh mà vì hiện thân, tán than Phật xuất thế, nói bổn hạnh của Phật, bày bổn duyên của Phật, tán dương thần lực tự tại của Như Lai, hộ trì Phật pháp. Thái Tử ở tại kim điện, đúng ngày rằm, thất bửu tự hiện đầy đủ: Một là luân bửu tên là Vô Ngại Hành. Hai là tượng bửu tên là kim Cang Thân. Ba là mã bửu tên là Tốc Tật Phong. Bốn là châu bửu tên là Quang Tạng. Năm là nữ bửu tên là Cụ Túc Diệu Đức. Sáu là tạng thần bửu tên là Đại Tài. Bảy là chủ binh bửu tên là Ly Cấu Nhãn. Đã đủ bảy báu, Thái Tử làm Chuyển Luân Vương cai trị Diêm Phù Đề, nhân dân được an lạc. Luân Vương có ngàn Vương Tử đoan chánh dũng kiện, có thể dẹp oán địch. Trong Diêm Phù Đề có tám mươi Vương Thành. Trong mỗi thành có năm trăm tăng phường. Mỗi tăng phường đều lập tinh xá cao rộng xinh đẹp, trang nghiêm với những diệu bửu. Mỗi Vương Thành đều thỉnh đức Thắng Nhựt Thân Như Lai đến để cúng dường. Lúc nhập thành đức Như Lai hiện đại thần lực khiến vô lượng chúng sanh gieo những căn lành, vô lượng chúng sanh tâm được thanh tịnh, thấy Phật hoan hỉ, phát tâm bồ đề, khởi lòng đại bi lợi ích chúng sanh, siêng tu phật pháp chứng nhập thật nghĩa, trụ nơi pháp tánh rõ pháp bình đẳng, được tam thế trí bình đẳng xem xét tam thế biết tất cả Phật thứ đệ xuất thế thuyết pháp độ sanh, phát Bồ‑tát nguyện, nhập Bồ‑tát đạo, biết Như Lai pháp, thành tựu pháp hải, có thể khắp hiện thân khắp tất cả cõi, biết căn tánh dục lạc của chúng sanh khiến họ phát khởi chí nguyện nhất thiết trí. Nàng Cù Ba bảo Thiện Tài rằng: Nầy Thiện nam tử! Xưa kia, Thái Tử được ngôi Chuyển Luân Vương cúng dường Đức Phật Thắng Nhựt Thân Như Lai chính là đức Thích Ca Mâu Ni Thế Tôn hiện nay. Quốc Vương Tài Chủ thuở xưa, nay là đức Bửu Hoa Phật hiện ngự đạo tràng Hiện Nhất Thiết Thế Chủ Thân ở Thế giới Viên Mãn Quang trong thế giới chủng Phổ Hiện Tam Thế Ảnh Ma Ni Vương tại thế giới hải Hiện pháp Giới Hư Không Ảnh Tượng Vân cách đây về phương đông quá thế giới hải vi trần số cõi Phật. Có bất khả thuyết phật sát vi trần số chúng Bồ‑tát vây quanh nghe pháp. Lúc Bửu Hoa Như Lai tu Bồ‑tát hạnh, Đức Phật nghiêm tịnh thế giới hải nầy. Nơi đây chư Phật quá khứ, hiện tại, vị lai xuất thế, đều là những vị do Bửu Hoa Như Lai, lúc còn làm Bồ‑tát, giáo hóa khiến phát tâm vô thượng bồ đề. Bà Thiện Hiện, thân mẫu của Đồng Nữ Diệu Đức, nay là thân mẫu của ta, bà Thiện Mục đấy. Quyến thuộc của nhà vua xưa kia, nay là chúng hội của đức Như Lai, đều tu hành đủ những hạnh Phổ hiền, thành mãn đại nguyện. Dầu hằng ở tại đạo tràng của đức Thích Ca Mâu Ni Thế Tôn, mà có thể hiện khắp tất cả thế gian, trụ Bồ‑tát bình đẳng Tam ma địa, thường được hiện thấy tất cả chư Phật, đều nghe lãnh được pháp luân của tất cả Như Lai, đều được tự tại nơi tất cả pháp, tiếng đồn khắp các phật độ, đến chỗ tất cả đạo tràng, hiện trước tất cả chúng sanh, tùy nghi giáo hóa điều phục, tu Bồ‑tát đạo tận vị lai kiếp không gián đoạn, thành mãn những thệ nguyện quảng đại của Phổ Hiền. Nầy Thiện nam tử! Nàng Diệu Đức xưa kia, chính là thân ta ngày nay. Đức Thắng Nhựt Thân Như Lai diệt độ, sau đó, trong thế giới ấy có sáu mươi ức trăm ngàn na do tha Đức Phật xuất thế, ta cùng Luân Vương đều kính thờ cúng dường. Tối sơ Phật hiệu là Thanh Tịnh Thân, theo thứ đệ có Phật Nhất Thiết Trí Nguyệt Quang Minh Thân, Phật Diêm Phù Đàn Kim Quang Minh Vương, Phật Chư Tướng Trang Nghiêm Thân, Phật Diệu Nguyệt Quang, Phật Trí Quán Tràng, Phật Đại Trí Quang, Phật Kim Cang Na La Diên Tinh Tấn, Phật Trí lực Vô Năng Thắng, Phật Phổ An Tường Trí, Phật Ly Cấu Thắng Trí Vân, Phật Sư Tử Trí Quang Minh, Phật Quang Minh Kế, Phật Công Đức Quang Minh Tràng, Phật Trí Nhựt Tràng, Phật Bửu Liên Hoa Khai Phu Thân, Phật Phước Đức Nghiêm Tịnh Quang, Phật Trí Diệm Vân, Phật Phổ Chiếu Nguyệt, Phật Trang Nghiêm Cái Diệu Âm Thanh, Phật Sư Tử Dũng Mãnh Trí Quang Minh, Phật pháp Giới Nguyệt, Phật Hiện Hư Không Ảnh Tượng Khai Ngộ Chúng Sanh Tâm, Phật Hằng Khứu Tịch Diệt Hương, Phật Phổ Chấn Tịch Tịnh Âm, Phật Cam Lộ Sơn, Phật pháp Hải Âm, Phật Kiên Cố Võng, Phật Ảnh Kế Như Lai, Phật Nguyệt Quang Hào, Phật Biện Tài Khẩu, Phật Giác Hoa Trí, Phật Bửu Diệm Sơn, Phật Công Đức Tịnh, Phật Bửu Nguyệt Tràng, Phật Tam Muội Thân, Phật Bửu Quang Vương, Phật Phổ Trí Hành, Phật Diệm Hải Đăng, Phật Ly Cấu pháp Âm Vương, Phật Vô Tỷ Đức Danh Xưng Tràng, Phật Tu Tý, Phật Bổn Nguyện Thanh Tịnh Nguyệt, Phật Chiếu Nghĩa Đăng, Phật Thâm Viễn Âm, Phật Tỳ Lô Giá Na Thắng Tạng Vương, Phật Chư Thừa Tràng, Phật pháp Hải Diệu Liên Hoa. Có sáu mươi ức trăm ngàn na do tha Đức Phật như vậy xuất thế trong thế giới ấy, ta đều kính thờ cúng dường. Tối Hậu Phật hiệu là Quảng Đại Giải. Nơi Đức Phật nầy ta được trí nhãn thanh tịnh. Lúc đó, Đức Phật Quảng Đại Giải vào thành giáo hóa, ta làm Vương Phi, cùng Quốc Vương kính lễ Phật, đem những diệu vật dâng lên cúng dường, nghe Đức Phật nói Pháp môn xuất sanh nhật thiết như lai đăng ta liền chứng được môn giải thoát quán sát nhất thiết Bồ‑tát Tam ma địa hải cảnh giới. Nầy Thiện nam tử! Khi ta đã được môn giải thoát nầy, cùng với Bồ‑tát trong phật sát vi trần số kiếp siêng năng tu tập, kính thờ cúng dường vô lượng chu Phật. Hoặc trong một kiếp kính thờ một Đức Phật, hoặc hai, hoặc ba, hoặc bất khả thuyết Đức Phật, hoặc gặp phật sát vi trần số Đức Phật, ta đều thân cận kính thờ cúng dường, mà chưa biết được thân hình sắc mạo thân nghiệp tâm hành trí huệ cảnh giới Tam ma địa của Bồ‑tát. Nầy Thiện nam tử! Nếu có chúng sanh được thấy Bồ‑tát tu hạnh bồ đề, hoặc nghi, hoặc tin, Bồ‑tát đều dùng những phương tiện thế gian xuất thế gian để nhiếp thủ họ, dùng họ làm quyến thuộc, khiến họ bất thối chuyển nơi vô thượng bồ đề. Nầy Thiện nam tử! Nơi Đức Phật Quảng Đại Giải sau khi được môn giải thoát nầy, ta cùng Bồ‑tát chung tu tập trong thời gian trăm phật sát vi trần số kiếp, trong những kiếp ấy có bao nhiêu Đức Phật xuất thế, ta đều thân cận kính thờ cúng dường, nghe Phật thuyết pháp đọc tụng thọ trì. Ở chỗ chư Như Lai đó, ta được những môn giải thoát nầy, biết những tam thế, nhập những sát hải, thấy chư Phật thành Đẳng Chánh Giác, vào những chúng hội, phát những đại nguyện của Bồ‑tát, tu những diệu hạnh của Bồ‑tát, được những giải thoát của Bồ‑tát, nhưng chưa biết được môn Phổ hiền giải thoát mà Bồ‑tát đã được. Tại sao vậy? Vì môn Phổ hiền giải thoát của Bồ‑tát như thái hư không, như tên của chúng sanh, như tam thế hải, như thập phương hải, như Pháp giới hải, vô lượng vô biên. Môn Phổ hiền giải thoát của Bồ‑tát đồng với cảnh giới của Như Lai. Nầy Thiện nam tử! Trong phật sát vi trần số kiếp ta quán thân Bồ‑tát không biết nhàm. Như người đa dục nam nữ hội họp ái nhiễm nhau sanh vô lượng vọng tưởng, cũng vậy, ta quán thân của Bồ‑tát, nơi mỗi lỗ chân lông, mỗi niệm thấy vô lượng vô biên thế giới rộng lớn, những sự an trụ, trang nghiêm, hình trạng, những núi, đất, mây, danh hiệu, Phật xuất thế, những đạo tràng, chúng hội, diễn thuyết những khế kinh, những sự quán đảnh, các thừa, những phương tiện, những thanh tịnh. Lại mỗi niệm nơi mỗi lỗ lông của Bồ‑tát thường thấy vô biên Phật hải, những sự ngồi đạo tràng, những thần biến, thuyết pháp, thuyết kinh hằng không gián đoạn. Lại nơi mỗi lỗ chân lông của Bồ‑tát thấy vô biên chúng sanh hải: những trụ xứ, hình mạo, tác nghiệp, căn tánh. Lại nơi mỗi lỗ chân lông của Bồ‑tát thấy vô biên công hạnh của tam thế Bồ‑tát: vô biên nguyện quảng đại vô biên bậc sai biệt, vô biên Ba la mật, vô biên sự thuở xưa, vô biên môn đại từ, vô biên mây đại bi, vô biên tâm đại hỉ, vô biên phương tiện nhiếp thủ chúng sanh. Nầy Thiện nam tử! Trong phật sát vi trần số kiếp mỗi niệm xem thấy nơi mỗi chân lông của Bồ‑tát như vậy, chỗ đã đến không còn lại đến, chỗ đã thấy không còn lại thấy, tìm biên tế đó trọn không thể được. Nhẫn đến thấy Thái Tử Tất Đạt ở trong hoàng cung, thể nữ vây quanh, ta dùng sức giải thoát xem nơi mỗi chân lông của Bồ‑tát, thấy tất cả sự trong tam thế Pháp giới. Nầy Thiện nam tử! Ta chỉ được môn giải thoát quán sát Bồ‑tát Tam ma địa hải nầy. Như chư Đại Bồ‑tát rốt ráo vô lượng những phương tiện hải vì tất cả chúng sanh mà hiện tùy loại thân, vì tất cả chúng sanh mà nói tùy lạc hạnh, nơi mỗi chân lông hiện vô biên sắc tướng hải, biết các pháp tánh lấy vô tánh làm tánh, biết tánh chúng sanh đồng tướng hư không, chẳng có phân biệt, biết thần lực của Phật đồng với như như, khắp tất cả chỗ thị hiện vô biên cảnh giới giải thoát. Trong một niệm có thể tự tại nhập Pháp giới quảng đại, du hí tất cả Pháp môn của các bậc Bồ‑tát. Ta thế nào biết được nói được công đức hạnh đó. Nầy Thiện nam tử! Trong thế giới nầy có Phật Mẫu Ma Gia. Người đến đó hỏi Bồ‑tát thế nào học Bồ‑tát hạnh ở trong thế gian không nhiễm trước. Cúng dường chư Phật không thôi nghỉ. Tu Bồ‑tát nghiệp trọn chẳng thối chuyển. Lìa tất cả chướng ngại, nhập Bồ‑tát giải thoát. Chẳng do người khác mà trụ tất cả Bồ‑tát đạo. Đến chỗ tất cả Như Lai. Nhiếp tất cả chúng sanh giới. Tận kiếp vị lai tu Bồ‑tát hạnh, phát đại thừa nguyện. Tăng trưởng thiện căn cho tất cả chúng sanh thường không thôi nghỉ. Bấy giờ nàng Thích Ca Cù Ba muốn tuyên lại nghĩa giải thoát nầy, thừa thần lực của Phật mà nói kệ rằng:

Nếu ai thấy Bồ‑tát
Tu hành những công hạnh
Khởi tâm thiện bất thiện
Bồ‑tát đều nhiếp thủ.
Thuở lâu xa về trước
Quá trăm sát trần kiếp
Có kiếp tên Thanh Tịnh
Thế giới tên Quang Minh.
Kiếp nầy Phật xuất thế
Sáu mươi ngàn muôn ức
Đức Như Lai tối hậu
Hiệu là pháp Tràng Đăng.
Sau khi Phật niết ban
Có vua tên Trí Sơn
Thống lãnh Diêm Phù Đề
Thần phục không oán địch.
Có năm trăm Vương Tử
Thân đoan chánh dũng kiện
Tất cả đều thanh tịnh
Ai thấy cũng hoan hỉ.
Quốc Vương và Vương Tử
Kính tin cúng dường Phật
Hộ trì phật pháp tạng
Cũng thích siêng tu tập.
Thái Tử tên Thiện Quang
Thanh tịnh nhiều phương tiện
Thân tướng đều viên mãn
Người thấy không biết nhàm.
Năm trăm ức người câu hội
Xuất gia cùng học đạo
Dũng mãnh rất tinh tấn
Hộ trì phật Chánh pháp.
Vương Đô tên Trí thọ
Ngàn ức thành bao quanh
Có rừng tên Tịnh Đức
Nhiều châu báu trang nghiêm.
Thiện Quang ngụ rừng nầy
Tuyên thuyết Phật Chánh pháp
Sức biện tài trí huệ
Khiến chúng đều thanh tịnh.
Có lúc nhơn khất thực
Vào Vương Đô Trí Thọ
Đi đứng rất an tường
Tâm chánh tri chẳng loạn.
Trong thành có Cư Sĩ
Hiệu là Thiện Danh Xưng,
Ta là con gái ông
Tên là Tịnh Nhựt Quang.
Ta ở trong Đô Thành
Gặp Thái Tử Thiện Quang
Thấy thân tướng đoan nghiêm
Lòng ta sanh luyến mến.
Khi Ngài khất nhà ta
Lòng ta càng ái nhiễm
Liền cổi ngay chuỗi ngọc
Chân châu để vào bát.
Dầu vì tâm ái nhiễm
Cúng dường Phật Tử ấy
Hai trăm năm mươi kiếp
Cũng chẳng đọa ác đạo.
Hoặc sanh nhà Thiên Vương
Hoặc làm con Nhơn Vương
Hằng gặp Ngài Thiện Quang
Thấy thân tướng diệu nghiêm.
Sau đó quá hai trăm
Năm mươi kiếp kế tiếp
Ta sanh nhà Thiện Hiện
Tên Cụ Túc Diệu Đức.
Ta được thấy Thái Tử
Sanh lòng rất tôn trọng
Muốn được theo hầu hạ
May mắn được nạp thọ.
Ta cùng với Thái Tử
Đến lễ Phật Thắng Nhựt
Cung kính cúng dường xong
Ta phát tâm bồ đề.
Ở trong một kiếp đó
Có sáu mươi ức Phật
Đức Thế Tôn tối hậu
Hiệu là Quảng Đại Giải.
Ta được thanh tịnh nhãn
Biết rõ các pháp tướng
Thấy khắp chỗ thọ sanh
Trừ hẳn tâm điên đảo.
Ta được môn giải thoát
Quán Bồ‑tát Tam ma địa
Một niệm nhập mười phương
Bất tư nghì sát hải.
Ta thấy các thế giới
Tịnh uế nhiều sai khác
Nơi tịnh chẳng tham ưa
Nơi uế chẳng ghét bỏ.
Thấy khắp các thế giới
Đức Phật ngồi đạo tràng
Đều ở trong một niệm
Phóng vô lượng quang minh.
Một niệm vào được khắp
Bất khả thuyết chúng hội
Cũng biết những Tam ma địa
Của chúng hội đã được.
Một niệm đều biết rõ
Những hạnh nguyện quảng đại
Cùng vô lượng phương tiện
Của tất cả chúng hội.
Ta quán thân Bồ‑tát
Vô biên kiếp tu hành
Mỗi mỗi lỗ chân lông
Cầu đó chẳng thể được.
Nơi mỗi mỗi chân lông
Hiện bất khả thuyết cõi
Địa, thủy, hỏa, phong luân
Đều đủ cả trong đó.
Bao nhiêu sự kiến lập
Bao nhiêu thứ hình trạng
Bao nhiêu thân, danh hiệu
Vô biên thứ trang nghiêm.
Ta thấy các sát hải
Bất khả thuyết thế giới
Cũng thấy Phật trong đó
Thuyết pháp dạy chúng sanh.
Chẳng biết thân Bồ‑tát
Và tất cả thân nghiệp
Cũng chẳng biết tâm trí
Hành đạo trong nhiều kiếp.

Thiện Tài Đồng Tử đảnh lễ chân nàng Thích Ca Cù Ba, hữu nhiễu vô số vòng, từ tạ mà đi.