Chùa Vĩnh Nghiêm (Đức La)

Thiền phái Trúc Lâm · Bắc Ninh

Thôn Đức La, phường Tân An, tỉnh Bắc Ninh

Tương truyền có từ đầu thời Lý Thái Tổ; mở mang thành trung tâm Trúc Lâm thời Trần

Chùa Vĩnh Nghiêm, dân gian quen gọi chùa Đức La, nằm nơi hợp lưu sông Thương và sông Lục Nam. Đây là chốn tổ của Thiền phái Trúc Lâm, gắn với cả ba vị tổ Trần Nhân Tông, Pháp Loa và Huyền Quang. Chùa còn giữ kho mộc bản kinh Phật đã được UNESCO ghi danh.

• Kho mộc bản 34 đầu sách với gần 3.000 ván khắc, được UNESCO ghi danh Di sản tư liệu ký ức thế giới khu vực châu Á – Thái Bình Dương năm 2012
• Chốn tổ và trung tâm đào tạo tăng đồ của Thiền phái Trúc Lâm thời Trần
• Sáu khối kiến trúc gỗ nối nhau giữa vườn thông và cây cổ thụ, giữ dáng chùa Bắc Bộ cổ
• Di tích quốc gia đặc biệt (2015); nằm trong quần thể Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc được UNESCO ghi danh năm 2025

Sử tích

Tương truyền chùa có từ đầu thời Lý Thái Tổ (1010–1028). Vua Trần Nhân Tông xuất gia tại Vĩnh Nghiêm và lập nên thiền phái về sau gọi là Trúc Lâm. Nhị tổ Pháp Loa xây dựng nơi đây thành trung tâm Phật giáo, lo việc sắp xếp tăng chức; theo ghi chép, chùa đã đào tạo hơn 15.000 tăng ni, đệ tử. Tam tổ Huyền Quang, vốn là một vị quan đỗ đạt rồi xuất gia, cũng từng trụ trì chùa.

Chùa còn giữ kho mộc bản gồm 34 đầu sách với gần 3.000 ván khắc kinh, luật và trước tác của các vị tổ Trúc Lâm, khắc bằng chữ Hán và chữ Nôm. Năm 2012, kho mộc bản này được UNESCO ghi danh là Di sản tư liệu ký ức thế giới khu vực châu Á – Thái Bình Dương.

Chùa được xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt năm 2015, và năm 2025 nằm trong quần thể Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc được UNESCO ghi vào danh mục Di sản thế giới.