Chùa Dư Hàng

Bắc tông · Hải Phòng

Số 121 phố Chùa Hàng, phường Lê Chân, thành phố Hải Phòng

Khởi dựng thời Tiền Lê (980–1009); trùng tu lớn năm 1672 đời Lê Gia Tông và năm 1899 đời Thành Thái

Chùa Dư Hàng (tên chữ là Phúc Lâm Tự) là ngôi cổ tự nằm giữa lòng đô thị Hải Phòng, khởi dựng từ thời Tiền Lê và được các đời sau nhiều lần mở mang. Chùa có Phật điện bảy gian, gác chuông ba tầng và một vườn tháp, giữ được bộ kinh Tràng A Hàm cùng nhiều đồ đồng cổ. Đây cũng là nơi ghi dấu nhiều sinh hoạt yêu nước của giới tăng ni thành phố đầu thế kỷ XX.

Sử tích

Chùa được dựng từ thời Tiền Lê, khoảng những năm 980–1009, khi vùng Dư Hàng còn là làng ven cửa Cấm. Cuối đời Lê Đại Hành đã có sư tổ về đây thuyết pháp; vườn tháp của chùa là nơi đặt di thể các sư tổ thiền phái Trúc Lâm Yên Tử và các vị trụ trì đã viên tịch tại chùa. Tên chữ Phúc Lâm Tự còn được đúc lên quả chuông lớn của chùa — bốn chữ "Phúc Lâm tự chung".

Diện mạo hiện nay hình thành qua nhiều lần trùng tu. Năm 1672, đời vua Lê Gia Tông, sư cụ Nguyễn Đình Sách bỏ tiền tậu thêm đất, mở rộng chùa, dựng thêm nhà tăng, nhà thờ tổ và gác chuông. Năm 1899, đời Thành Thái, chùa lại được tu sửa; đến năm 1917 thì xây thêm thư các, vườn tượng và sửa sang vườn tháp. Mặt bằng chùa theo kiểu chữ Đinh: Phật điện bảy gian, nhà Tổ năm gian, gác chuông ba tầng với mái đao cong.

Bước sang thế kỷ XX, ngôi chùa giữa phố trở thành một điểm tụ họp của người Hải Phòng. Năm 1926, khi nghe tin nhà yêu nước Phan Chu Trinh mất ở Sài Gòn, tăng ni và Phật tử thành phố tập trung tại đây làm lễ truy điệu. Sau Cách mạng Tháng Tám 1945, chùa là nơi ra mắt Hội Tăng già cứu quốc Hải Phòng.

Trong số cổ vật còn lại, đáng chú ý nhất là bộ kinh Tràng A Hàm, được các đời sư trụ trì gìn giữ truyền lại, cùng chuông, khánh, đỉnh đồng và đồ trang trí bằng gốm sứ, đá xanh. Năm 1986, chùa Dư Hàng được xếp hạng di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia.